CoMMENTARIIi 
centro ad bilibrem . In centro ipfo hx dux feries contra fc 
mutuo nituntur, & motum habent nulium . 
lam ergo cum diftantia inter centrum & globum trf- 
librem fit 2 , diftantia inter idem centrum & globum bili, 
brem fit 3 , elaftra autem omnino fmt quinque , fatis patet 
elailra elTe duo, qux a centro in trilibrem globum fe im- 
mittant, tria, qux in bilibrem . 
Qu2c cum ita fmt , quis iam neget , trilibris globi 
quem elaftra duo premunt , vim efTe duo ; bilibris , quem 
premunt tria , elTe tria ; & omnino inter vim globi triii- 
bris & vim bilibris proportionem eam elTe , quam duo ha- 
bent ad tria ? Nunc , quando globorum vires hanc fervant 
proportionem , quo modo ^ftimandac fmt , videamus, an ve- 
iocitate , an velocitatis quadrato , Et primum quidem velo- 
citate seftimandae non videntur ; nam cum globi trilibris 
jnaffa fit 3 , velocitas 2 ; fi vis eius velocitate seftimetur in, 
mallam duda, erit 6, Et fimiliter cum bilibris globi mafTa 
fit 2 , velocitas vero 3 , erit vis eius 6 ; eritque virium pro. 
portio eadem , qux eft 5 ad 5, proportio aequalitatis , quac 
Siimium quantum abeft a proportione duorum ad tria . 
Quid ergo ? Habebuntne vires proportionem duorum 
ad tria , fi quadratis velocitatum aeftimentur ? Videamus . 
Cum globi triiibris maifa fit 3 , velocitas vero 2, cuius qua- 
dratum eft 4 , duda mafta in quadratum velocitatis , fiet vis 
12 . Cum fit vero bilibris giobi maifa 2, velocitas 3, cuius 
quadratum eft 9 ; duda malfa in quadratum velocitatis , ex- 
fiftet vis 18; eritque virium proportio eadem , qux eft 12 
ad 18, Hxc vero proportio an non eft eadem , qux duo- 
rum ad tria ? Manifeftum eft ergo vires vivas non velocitati- 
bus ieftimandas efte , fed quadratis velocitatum . 
Cum hxc Zanottus dixilTet , ad Heraclitum converfus , 
videbor , inquit , fortafte feftinanter nimiuin dixilfe ; fed 
tuum erit , Heraclite , fermonem hunc trahere , fi ioca often- 
deris , in quibus fubftitiffe te ais ; nam ego quidem celerius 
dixi , quia ad te properabam. Faciam , inquit Heraclitus , ut 
vis ; modo iliud omnes probe inteliigant , me nihil utique 
habere contra Bernullium ; & vero quis ego fum , qui con- 
gredi cum tanto homine aut velim , aut , fi velim , poflim ? 
habeo tantum paucula , de quibus doceri volo ; itaque hxc 
c^poncns, non xgre feram, me a vobis identidem interpel- 
lari . 
