\ 
CoMMENTARII . 
premeret, etiamfi non moveretur ; ac iam intelligo , quid 
velis, nempe vim vivam non eam dicr , qux cum motu fit, 
fed quas ex motu. Quid fi ne hoc quidem , inquit Zanottus, 
fatis eft ? Nam vis centrifuga , quamvis cum motu fit, & ex 
motu , elTe enim in corpore fine motu non poteit , in viri- 
bus tamen vivis non numeratur . Qiiare fi vim vivam eam 
efle definiveris, qux fit ex motu; erit tibi iterum , propter 
vim centrifugam , definitio mutanda . Teneamus ergo defini- 
tionem , quam plerique proponunt , ut fit vis viva ea , qux 
in corpore ex motu inelt , & efficit aliquid & efficienda 
abfumitur y veluti vis frangendi , quam corpus ex motu ha- 
bet, quamque amittit frangendo 
\ Quod fi ita eft , quid magis diverfum , quam vis viva a 
vi motrice ? Nam cum vis motrix motum creet , non ipfa 
ex motu efi: , fed motus ex ipfa & motum antecedit ; vis 
auteni viva , cum fit ea j quam corpus habet ex eo , quod 
movetur , ipfa ex motu eft , & motum fequitur . Quid quod 
vis viva in elFedu edendo abfumitur,- nam vis frangendi , 
frangendo pauliatim rninuitur; ac cum certam fraduram fe- 
cerit , plane interit ; & fimiliter vis excavandr, cum certam 
foveam fecerit ; & vis attollendi , cum corpus ad certam 
evexerit altitudinem . Num tale ahquid accidit vi motrici ? 
Nequaquam , Hxc enim ingrelfa femeL in corpus,, movere 
ufque pergit ad infinita fpatia , nec umquam abfumitur, ne- 
que muiuitur. Sunt igitur vis viva , & vis motrix longe in- 
ter fe diverfae,, quod etiam ex eo apparet , quod cum multi 
quxrant ,. an vis viva velocitate ipfa xftimanda fit , an velo- 
citaiis quadrato, nemo id quxrit de vi motrice , qux motu, 
quem gignit , seftimanda eft , motum vero ipfum nemo nort 
Velocitate aeitimat . 
HiC- Matteuccius ; video , inquit, Zanotte, quid agas ? 
Nempe contendis, vim motricem velocitare ipfa ^ftimandam 
eile vim vivam quadrato . Nihil ego quidem contendo, in- 
quit Zanottus . Tanrum accipio , quod dant omnes , vim mo- 
tricem velocitate ipfa elTe xftimandam ; de vi corporum viva 
quxltionem eife fino . Idque eo valet ? ut intelligamus vires 
eife dms, cum de una fit qu^eftio , non de altera . Sed nifi 
quid habes , fine me iam pervenire , quo volo ; rem enim , 
quam propofuimus nondum attigi ; & lii propeiari ad hanc 
voiunt » 
Noii 
