402 Commentarii. 
mea omnis fpedlabat oratio . Quid ? ait Cafalius • an non 
illud propofueras , ut doceres , quid refpondendum Leibni- 
tianis eflet, fi de globorum duriHimorum occurfu a Carte- 
fianis premerentur ? Fac Cartefianos hoc modo inftare ; fi 
duriffimi globi duo velocitates habeant maflis reciproce pro- 
portionales , & fibi occurrant , fitluntur ; fi fiftuntur , vires 
fint sequales necelTe eft ; Ci funt xquales > velocitatibus funt 
jeliimandx , ergo velocitatibus funt asftimandx . Quid tandem 
Leibnitiani reponent ? 
Id ipfum , inquit Zanottus' , quod efl: modo a te di- 
£lum ; globos duriflimos, fi congrediantur , vires in congref. 
fione exercere non vivas , fed motrices , ideoque fi vires 
motrices aequales fuerint , fifti debere , etiamfi vivae fuerint 
non aequales ; non his enim , ut dixi , inter fe agunt , fed 
jllis . Sunt autem in his globis , quorum mafTae & velocita- 
tes reciproce proportionales fint, vires mourices fine uUa 
dubitatione sequales , quippe qux velocitatibus communi 
omnium iudicio xftimantur ; fiitentur ergo hi globi , fi fibi 
occurrent ; nec refert , quo modo vires eorum wivx xftimen- 
tur , an velocitate , an quadrato; non his enim viribus , 
quod iterum dico, inter fe globi agunt, fed motricibus , 
Ut facear, inquit Cafalius, non huc tam cito pervenire me 
polfe exiftimabam ; iam enim inteUigo , quo modo Leibni- 
tiani & opinionem tueri fuam poffint , ut vim vivam velo- 
citatis quadrato xftiment , & nihiiominus concedere , durif- 
fimos , quos diximus , globos , in occurfu debere fifti ; ne- 
que defperatiflimo ilio perfugio opus eft , ut negetur durif- 
fnnum globum ulium efle poile ; nam & efle fortalfe poteft, 
& etiamfi efle non poflTit , fingi tamen poteft , ut de eo 
quaeratur . 
Hic Balbus: dicuntur ifta fubtiliter, utinam etiam ve- 
re. Sed tu, Zanotte , qui vim vivam a motrice diftinguis , 
putafne vim vivam exerceri poffe , cum motrix non exer- 
ceatur ? Minime , Zanottus inquit , nam cum vis viva exer- 
cetur, femper intereft motus aliquis . Non enim globus fran- 
gere quidquam poteft , nifi & moveatur ipfe , & motus det 
aliquos , & adhxfiones vincat quamplurimas . Videntur er- 
go, inquit Balbus , vires in globo eile dux, quarum aitera 
motum facit, altera adhxfiones toliit ; illam vero motricem, 
iianc vivam appeiias . Immo potius , Zanottus inquit , vis 
una 
