42<^ COMMENTARII. 
tardiores; qux omnia cum obfervationibus apprime coii- 
gruunt. 
Itaque hac ratione nulla eft adhuc expeditior inventa , 
quxque ad rem ipfam , ac veritatem propius accedat . Sunt 
autem multi , qui vim illam , qua planetx verfus folem ur- 
geri dicuntur , vim folis attradivam nominant , eamque vim 
transferentes ad oninia , fic ftatuunt : & planetam quemlibei 
a planeta quolibet trahi , & rem quamlibet a qualibet . At- 
que hi quidem rem ampiificantes , dubitationem augent , & 
hypothefin fibi quamdam componunt , qua utantur in omni- 
bus . 
Qux hypothefis probabib*s maxime his videtur ; & eft 
fane , quia videtur . Qux enim probabilia dicimus , nifi illa , 
quae fummis maximifque philofophis videntur tah'a ? Verum 
ut probabilis ea fit maxime , nemini tamen moleftum fore 
arbitrorj fi argumenta adhuc quxrantur, quibus fiat proba- 
biiior j quod fi argumentum quaerenti res fecus accidat , rei 
obfcuritas accufanda erit , voluntas hominis commendanda . 
Id Eullachii Manfredii caulTa dicimus, qui cum cxleftia fcru- 
taretur , edetquc ad omnes planetarum motus intentus ; ar- 
gumentum , quo hypothefm confirmaret , quxfivit in marte ; 
eaque fpes ipfum fefeliit . Rei fummam exponam breviter , 
nam qui plura doceri volunt, Manfredium ipfum adibunt , 
cuius fermonem latine redditum in fine reponam huius li- 
bri . 
Convertens fe mars , uti planetx alii , circa folem , cer- 
tis temporibus inter folem ipfum & iovem interponitur , 
eaque dicitur coniundio iovis cum marte heliocentrica ; ac 
cum mars ad hanc coniundionem redeat fxpius, ea reverfio 
periodus fynodica appellatur . Vicinitas porro martis & io. 
vis in coniundionc tanta eit interdum , ut maior elle in ilia 
martis periodo aut reverfione non poflit. Ac tum mars ad 
coniundionem properans , magis magifque ad iovem acce- 
dit ; itatim ut coniundus eft , recedit . Quod fi iovem appe- 
tit , five , quod eodem recidit , ab iove trahitur , idque in- 
telligere aitronomi aliquando debent, fpes eft omnis inliac, 
quam dixi , coniundione . Etenim per id tempus mars iovi 
propior ei\ , ideoque validius trahitur ; alias abcft longius , 
ac vim iovis fortaile vix fentit . Qux fi ita funt , duo fequi 
oportet , 
Pri. 
