COMMENTARII . 
443 
rse impofuerunt ; vel quod forma illa videretur nobiliffima , 
ideft fimpiiciiTima , fuique ex omni parte f miliima ; vel 
etiam quod labente ad idem pundum ex omni parte mate- 
ria ( fic enim tum credebatur) sequari undique omnia , & 
rotundari oporteret . 
Recentiores & cum veteribus , & inter fe pugnant . 
Nam cum obfervationibus addudti fuis , quibus & rationes 
adiungunt nonnullas , formam fphxricam repudiaverint , ei- 
lipticam ftatim complexi funt , ut, fi illam , qux effet omnium 
prxftantifijma , tribuere terrse non pollent , eam certe tri- 
buerent , qux eilet proxima , & maxime videretur regula- 
ris . Adeo omnes aliicit nobilitas formx & pulchritudo. Hi 
ergo eam terrse formam elTe volunt, quam ellipfis efficeret, 
fi circa axem converteretur . 
Sed quoniam duo funt axes cuiufque ellipfeos , unus 
longior , alter brevior ; duplex quoque converfionis illius 
eft ratio; unde formie oriuntur dux inter fe longe diverfae.^ 
Nam fi ellipfis circa longiorem axem convertatur , forma 
efficitur in medio afrridior, utrimque oblongior ; fin autem 
convertatur circa axem breviorem , forma fit ex utroque la- 
tere compreffa , aifurgens in medio . Sunt autem , qui for- 
mam terrx oblongam elfe velint , quafi ex ellipfeos conver- 
fione circa ascm maiorem orta fit ; ut axis ilie , qui polos 
iungit , diametro xquatoris fit maior. Alii e contrario for- 
mam terrx compreflam eife contendunt , qualem ellipfis fa- 
ceret circa minorem axem rotata j atque his axis terrx dia- 
metro xquatoris minor eft . 
Cum ergo eliipticam elTe terrac formam confentiant ( de 
quo difputari iam nolunt ) tamen cum poffit elTe duobus 
modis , utro fit modo inter fe difputant j eoque ftudium 
omne dirigunt , ut intelligant, fi poffint , quam habeat axis 
terrx cum diametro xquatoris proportionem ; etenim fi ille 
maior eft , terram oblongam cfle neceffie efi: ; fin autem mi- 
nor , compreifam . In hoc uno quxftio vertitur ; ad quam 
folvendam fit aditus ad hunc modum . 
Non eft dubium , quin notari in fuperficie terrx ac definiri 
poffint quidam arcuum tradus , quos fi binos ad hexapedas, fi. 
ve ad menfuram aliam talem , redegeris, ac fit forma terrae el- 
liptica, per geom.etricam demonitrationem fine ulia dubitatio. 
ne intelligas , utri formx c6nveniant, oblongx an compref- 
K k k 2 ix , 
\ 
