444 CoMMENTARII. 
fx . Hxc traduum paria plura funt ; nam fi in meridiana li- 
nea, qua ad alterutrum polum protenditur, duos gradus de- 
finiveris , idefl: tradus duos duobus cxVi gradibus refponden- 
tes , eofque ad hexapedas revocaveris , formam terrx mathe- 
matica ratio tibi oftendet . Quam fimiliter coUiges , fi in dua- 
bus lineis ad meridianam perpendicularibus , quarum diftantia 
ab sequatore nec eadem fit, & fit cognita , gradus duos eo. 
dem modo metiaris . Neque minus quxMo confeda erit , fi 
unum gradum in meridiana iinea cognoveris , alterum in 
una ex eis lineis , quas modo dixi . 
Inquifirio igitur tota duabus omnino rebus continetur ; 
quarum prima eft , ut certos terrx tradus menfuris certis 
definiamus i altera ut his definitis , utri formx, an com- 
preiik , an obiongx accommodentur , quamque oftendant 
mter axem terrx, & xquatoris diametrum proportionem , 
mathematica ratione coiligamus ; quarum rerum aiteram 
metiendi iabor , alteram ingenii vis pr^ilat , & geometri- 
ca contempiatio . Etenim iiiis , quos dixi , traclibus cogni. 
tis , non iiia ftatim apparet prcportio , quam qu^erimus, 
quamque habet axis terrae ad diametrum ^quatoris ; fed 
eit primum ad evolutas nefcio quas , & normaies progre- 
diendum , ut inde ad eam proportionem aperiatur via . Ha;c 
autem confedari , nifi geometria , ut ita dicam , facem prse- 
ferat, nemo potcft . 
Caifinus aftronomorum huius memorise facile princeps, 
cum ea fibi prxfidia , qux ad hanc quxftionem fatis eifent , 
ex geometria quxfivilfet , etiam metiendi ial^orem fufcepit . 
Etenim meridianam infiftens lineam , qux Parifios fecat , 
longilfimeque , quoad gaiiorum imperium patet , progrelTus , 
feptem ipfos odove gradus, quod nemini antea poit homi- 
nes natos tentatum elfe accepimus , fubtiiiifimis menfuris , &, 
quod caput eil , ubique fibi refpondentibus , Ludovici magni 
iulfu, atque impenfa , eft perlecutus . Regaie fane opus , & 
Borboniorum genere dignum . Hic axem terrx propofuit 
sequatoris diametro aiiquanto maiorem ; & terram obion. 
gam fecit ; fic enim ferebat dimenho iila . In quam poitea 
invaferunt muiti , & omnes vei minimas metiendi faiiacias 
colligentes, errores notarunt ufque adeo exiguos , tantoque 
ftudio ac iabore conquifitos , ut gloriofum vidcatur fic erra- 
viife , Mitto nonnuiiorum caviiiationes , quas reiciiendas ego 
qui- 
