CoivIMENTAllII . 259 
fphjtrscmaxiiniis per polos mundi , ac per foraminis centrum duce- 
retur , is certe meridianus silet , nec ufquam aiibi pavimentum 
fecaret , nifi in hac linea. Hanc ergo iineam notavit aftronoraus 
fummus Dominicus Cairinus anno millefimo fexcentefimo quin- 
quagefimo quinto , & ferreis tenuiffimis reguiis aiiis , aiiifque dein- 
ceps pofitis in pavimento confignavir , marmoreis lapidibus, quo 
iiix magis firmarentur , infertis foio hinc & hinc, infixifque. 
Huius iinex ufus eft dupiex , nam & meridiem diebus fingulis 
oftendit, & foiis altitijdinem , Cum enim circuius meridianus 
per foraminis cenrrum , ac per ipfam iineam tranfiens univerfum 
mundum in duas partes dividat , quarum una orientaiis «ft, occi- 
denralis aitera , fequitur, ut fi foi in orienraii verfetur, radius 
per foramen ingrediens in occidentalem fe immittere debeat, & 
contra in orientalem , fi fol ad occidentem inciina/v^erit j iiio au- 
tem temporis puncto , quo fol in meridiano ipfo verfatur, radius 
ad neutram partcm deiledir , fed per ipfum meridiani circuii 
pianum a foramine ad lineam in pavim.ento notatam porrigitur : 
quod qui obfervat , is tum videiicet meridiem eile fentic» 
Sed ioi non idem femper meridiani pu.ndum artingit: procedit 
enim ab uno ad aiterum iropicum uirro, citroque annis fingulis, 
eoque fit , ut foiar:s radius non eamdtm quotidie in meridiana li- 
nea partem iliultret , fed alias deinceps, atquealias; propius qui- 
dem ad inirium iinex fe retrahat , cum foi elt aitiflimus , cum au- 
tem depreflior , longius abeat , & ad exrremum airerum protenda- 
tur i ex iis autem meridsanae iineas: pundis, ad qux folaris fpeciei cen- 
trum finguiis diebus appeiiit, quem locum in meridiano ipfo obti- 
neat foi , five quam habeat airitudinem , nuiio negotio coiiigirur . 
Ut id autem pauilo diiigentius expiicemus, tres lineas in hoc 
regotio attendere opoiret , quse rriangulum efficiunt redangu- 
lum , Karum iinearum una eft iUa , cux a foraminjs centro ad ini- 
tium meridianae ducirur , quxque etiam gnomon appeliatur ; alte- 
la eft foiaris ipfe radius, vel potius folaris radii axis, qui pariter 
a foraminis centro ad hoc, vei iliud meridianae pundum porrigi- 
tur; tertia dcmum eft illa meridianx portio , qux gnomonem in- 
ter , & folaris radii axem intercipirur . Harum iinearum dux, idefl: 
gnomon ipfe.^ & ille meridianx tradus , qui inrer gnomonem , & 
foiaris radii axem inteicipitur , angulum redum faciunr, & fem- 
per funt cognit^, nam prima quidem , ideft gnomon, conftans 
eft , & perpetua , & femei ad menfuram deduda non variat ; alte- 
ra vero mutatur diebus fingulis; fed quanta fit, ex jpfius meri- 
dianx accuratiflimis divifionibus numquani non apparet , His 
K k a porro 
