26^ CoMMENTARir. 
minor efTet) quam qnx olim a Caffino in meridiaJia linea con- 
flruenda inventa fuit. Quapropter nifi Maraldi, & Maleziei ob- 
fervationes adhuc intercederent , mutatio obiiquitatis eclipticx 
in certifTimis iam , compertifTimifque haberetur phaenomenis; fed 
facit duorum auftoritas , ut iudicium fit adhuc fuftinendum . 
Antequam de bononienfi meridiana linea finem dicendi facio, 
non alienum puto , quid inter iilam dimeticndam in illuftri quo- 
dam phaenomeno Manfredius cum fociis expertus fit , memorix 
prodere* Solis fpecies, qux per foramen in tempium admittitur, 
perpetuo tremere, atque agitari videtur , eaque agitatio tanto eft 
maior, quanto iongius a foramine folis radius excipitur ; maxima 
fudo cx\o ; humido, & obdudo multo minor , interdum etiam 
nulla . Similis agitatio, etfi non tanta , apparet etiam in parvo 
quodam gnomone, qui in fpecula Inftituti conftru(5tus eft. Eius 
rei caufTd haud facile inveniri poteft ^ neque enim agitationi folis, 
quod, ut ftell;^ alix fixs, fcintillet, & tremat, videtur ulio modo 
adfignanda . Cur enim fudo potius cxlo, quam humido, nec ibi 
femper appareret , ubi folis lumen umbra aiiqua terminatur? Me- 
lius Hireus. Is putat laminam , in qua foramen apertum eit, a fo- 
le calefcere, eaque de cauiTa agicari ipfam non nihil , & tremere ; 
tremente autem ipfa foiis quoque fpeciem iremere necelTe eft . 
Quod fi lumen folis per longum tempus lamina prohibeatur , fore 
coniicit, ut fi id poftea in foramen repente immittatur, ubi pri- 
mum folaris fpecies ad pavimentum appulerit, immota plane fit ; 
quod fciiicet neque dum calorem acceperit lamina, neque agitari 
fic coepta , idque ita efte non tantum ratione coniecit, fed etiam 
experimento comprobavit. 
Verum quod Hireus in gnomonibus gailicis expertus eft , id 
Manfredio, & fociis in bononienfi non fucceflit. Cum enim lami- 
nam , ne quid calefceret , ad longum tempus probe obtedam te- 
nuiifent , tum folis radium fubito admifilfenr, quamvis id experi- 
mentum iterum, & faepius fecerint , femel tantum folaris fpecies im- 
motaviiaeft, necomnibus; iifque, qui femel immotam fe vidif- 
fe putant, id accidit in primo ipfo {o]is appulfu, quem ftatim tre- 
mortantus, & tanta agitatio fubfecuta eft, quanta maxima eile 
folet . Quo minus creditum eft, potuifie trcmorem eum a calore 
laminx, qui primum nullus, poit paullatim , & quafi per gradus 
increfcere debuit, proficifci. Qu'd quod xftate iuxta atque hie- 
me tremor ille obfervatur? His fadum eft, ut Hirei fententiam 
ingeniofam quidem elTe , & probibilem Mnnfredius putet , veram 
effe, quantum adhuc coniicere poirumus, non putet. 
Df ohf=r. 
