CoMMENTARII. 26^ 
fole ipfo experimenta fumferunt ; eiufque phxnomeni cauffam 
tribuit Isleus difFradioni radiorum , qua fit, ut radii prxter certa 
corpora excurrentes fledantur non nihil, fefeque in illorura um- 
bram coniiciant. Inflexionem quamdam obfervaverat multo an- 
te Grimaldus, fed neutoniani latius explicarunt ; a quibus ii cauf. 
fam qustras, nuUa erit philofophorum feda ad refpondendum pa- 
ratior. Quis enim illam non novit illuftrem adeo anrahendi vim , 
quam illi ponunt inter prima , quaque utuntur ad omnia? Qua, 
propter fi Isleum quidem audimus, huc omnis fpedat ph;tnomeni 
cxplicatio . In folis eclipfi quamplurimi lucis radii practer lunx 
margines a foie excurrunt : hos luna undique ad fe trahit, trahen- 
doque fiedit : iique fic inflexi in eius umbram fe coniiciunt, & eo- 
rum ocuiis, qui m hac umbra verfantur , & certam diltantiam 
obtinent , accepti corufcantem circa lunam anulum reprxfentant : 
qux expiicatio videtur omnis ab iila communi attrahendi vi profi- 
cifci . Quid ergo? An hsec ipfa Cartefiani explicare non poterunt, 
qui omnia ad figuram corporum , & vim peiiendi a motu, & im- 
penetrabiiitate ortam referunt ? Alii viderint . Videtur certe 
Stancarius fpem tantam in neutonianis principiis merito pofuiiTe, 
& phsenomeni expiicationem praefenfiffe , quam Isleus^ atque Hi. 
reus pollea propofuerunt , Quod non dico , ut duobus fummis vi- 
ris inventi iaudem eripiam , fed ut eamdem , quod lufium eft , cum 
Stancario communicem . At enim Stancarius experimenta, qux 
modo diximus, prius fumfit. Ita fane. Sed & duo iiii , cum fua 
propofuerunt , de Stancario ignorabant, & nos quidem invento- 
rum gioriam nontempore, fed ingenio metimur; nifi forte pius 
iila habere ingenii putamus, qux Icaiendis inveniuntur, quam 
qux idibus . 
Sed iam de libratione lun:^ , quod fecundo laco propofueram , 
dicamus. Lunam fic torqueri, ut partem fui quamdam tum ab 
orru, tum ab occafu alternis oftendat , & recondat ( qux con- 
torfio iunae libratio dicitur ) primus omnium obfervavit Gaiileus, 
poft ceteri confirmarunt. Ricciolo autem venit iii mentem fufpi- 
cari id ea re fleri , quod luna per circuium quemdam ada eamdem 
piane faciem femper ad centrum converfam habeat ; nam cum ter- 
ra intra huius circuii ambitum , fed paulio longius a centro, fe- 
deat , confequens el]:, ur fi quis inde iunam adfpedet, ei dux. par- 
tes lunx aitera ad orientem , ad occidentem altera aiternis fefe 
oflendant , atque abdant . Atque hxc fane ratio , fi menfurae qui- 
dem convtniifcnt , videbatur non improbanda ; fed fijbdudis cal- 
cuiis > obfervationibufque diiigenter confe<ftis , hifque omnibus 
fedulo 
