20S 
OpusculA 5 
diam fpeculae altitudinem ; nam a primo aere adfcendit 
mercurius digitos decem , & lineas decem cum dimidia ; ab 
altero adfcendit ad digitos undecim , & lineas quinque ul- 
tra dimidiamj quamquam delato ad fpeculx verticem ther- 
mometro , introdu6toque illo aere & fervente aqua perci- 
to, adfcendit mercurius digitos tantum undecim & lineas 
tres . 
Cur autem obfervationes primi diei non eamdem ad- 
fcenfionum rationem , proportionemque oftenderint, quam 
oftenderunt obfervationes aliorum duorum dierum , id in 
caufa effe puto , quod primo die , quo obfervationes inivi- 
mus, aer tum in cella vinaria , tum in media parte fpecu- 
Ix eadem effet humiditate , ex illa enim ad hanc adfcen- 
dentes aperire feneftras prxtermifimus ; duobus vero diebus 
aliis , cum feneftras aperuiffemus , ut externum aerem libe- 
re ingreifum thermometro exciperemus ; humiditatem hic 
fortaffe adduxit tantam , quanta neque in cella ipfa vinaria 
ellet, neque fuiffet in eadem fpeculac parte primo die , fe- 
neftris occlufis . Idque experimenta etiam confirmant , quae 
poftremo die fumfimus, inquibusaer, qui ad dimidiam fpe- 
culse altitudinem thermometro inclufus eft , propter ebul- 
lientis aquge calorem adfcendere coegit mercurium feptem 
fere lineas altius, quam adfcendiffet ante , cum aerem cel- 
Ix vinarix thermometrum excepiffet ; licet poftea in vertice 
fpeculae, qui locus radiis folis ex omni parte patet , atcue 
inde facile calorem accipit , aer in thermometrum introdu- 
(tus mercurium adegerit ad altitudinem digitorum tantum 
undecim , & linearum trium , ut eftet duas fere lineas & 
dimidiatam depreftior, quam fuerat in media fpeculse par- 
te . Neque mirari hxc oportet ; nam utique verum eft , & 
concedimus , aerem , quanto eft rarior ( eft autem rarior in 
fpatiis fublimioribus ) tanto minorem elafticitatem debere 
oftendere , fi , in thermometro inclufus, calore bullientis 
aquae excitetur; verum fi ad aeris quantitatem , denfitatem- 
que vis alia accedat , unde elafticitas augeri poflit , velut 
humiditas , qux aeri inhxreat , tunc enimvero maior in 
pauciore aere & rariore efte poterit elafticitas ; maiorefque 
efficere rarefacliones ; quam efficiat aer denfior humiditatc 
omni fpoliatus . 
Equidem intelligo, optandum elle, ut expcrimcnta ea- 
dcm 
