19<^ CoMMENTARII. 
fumfit. Lapis minorem lucem contraxilTe vifus eft, fed quse ta- 
xnen ad novem minuta temporis perduravit . 
Idem experimentum eodem modo iterum captum eft , nifi qood 
recipienti vitreo , quo lapis contegebatur, machina pneumatica 
fuppofitaelt, quo poiTetaer, dum lapis fole illuttrabatur , e re- 
cipiente educi . Hoc edudo cum lapis vacuo recipiente obtedus 
ad lexminuta in foie manfififet , recipiens ipfum fimul cum inciu- 
folapide, & tota macliina in tenebricofum iocum periata funt. 
Lapis minus quidem nituit, quamante, fed nituit tamen , nitore 
ad albedinem vergente. Isnitor eadem ratione, qua ante in fu- 
perioribus experimentis, extenuatus eft , ut novem tandem poft 
minutis nuiius fuerit. Cum poltremum minutum inftaret, aer 
fubito in recipiens immilTus e(t : vifus eit iapis continuo obfcura- 
xi ; id quod ex eo fieri creditum eft , quod intromiifus magno im- 
petu aer vapores aqueos non paucos recipieniis parietibus offudif- 
fet . Ea enim machiinse ratio erat, ut fupremum iiiud pianum , in 
quo vas recipiens infiftit , aquam contineret , in quam recipientis 
iabra , ne quid externi aeris infinuare fe per interpofitam rimam_j 
poiTet , penitus immergebantur . Quis vero neget tiancaquam ab 
intromiiTo celeriter aere veiiementius agitari debuiife, & vapores 
quoquoverfus difpergi? Hancque opinionem res ipfa confirma- 
vit . Detradto enim recipiente fuus ftatim nitor iapidi rediit ; ut 
inteliigatur non ipfum immiiTo in recipiens aere obfcuratum fuif- 
fe, fedfecifte vapores aliquos vitro oifafos , ut obfcuratus vide- 
letur. Hoc experimentum femel atque iterum cepit Gaieatius 
eodem fere exitu . 
Ad uitimum idem lapis in radio folis rurfum pofitus cft , in eo- 
que manfir minuta temporis duo , aut ut maxime tria . Deindein 
jecipiens macliinx pneumatica£ conjedus eft , quod recipiens pari- 
ter in foie expoficum erac, edudoque ftatim inde aere, manfic 
adiiuclapis in foiisiuce ad minuia feptem . Tum macliina cum 
fuo recipiente , & inciufo intus iapide in iocum tenebricofumLj 
translataeft, vifufque eft iapis minus nitere, quam in fuperiori 
experimcnto fecerat, vei quod res ita fe hiabuit , vei quia obfer- 
vaiores , qui dudum in obfcuritate verfabantur , alio forte diftra- 
ili, nonprius fefe ad propofitum lapidem converterunt , quam 
isaliquidfui iuminis amififtet . Urcumqueeft; hi certe oculos ia- 
pidi pauiio tardius adjecerunt, quamopus erat ; quo minus huic 
cxperimento fidendum putamus . Gaieatii experimenta exfecutus 
fum; nuncZanotti cogirata proponam, qux funt tamen cum ex- 
i;:.ci-imentis conjun^ta nonnuliis . 
Zanot- 
