310 OpusculA . 
Quod fi cochlex addatur {Fig, ) manubrium IK, 
tunc potentia , uti manifeftum eft , converfionem habebit 
multo latiorem , fed altitudine ea , qux xquet altitudinem 
cochleasj ideoque erit vis ad pondus , uti diiUntia , quas 
loter duas prosinias fpiras intercedit, ad integram converfio- 
nem iHius fpirae , quam conficiet pars manubrii^ ubi poten. 
tia coilocata fuerit , 
Statuamus ergo cochleam elTe planum inclinatum , in 
quo , uti Galileus esiftimat , potentia paraileiam piano fe 
praebet ; etenim fpira ilia , per quam potentia niovetur , 
eft , ut ita dicam , planum ipfum . 
Prxciara mulier du Chatelet in fubtililfiniis , dodiflimif. 
que phyficae inftitutionibus multa habet de corporibus, quac 
per piana inclinata moventur . Eleganter in his diftinguit 
gravitates duas , alteram abfolutam , aiteram refpedlivam . 
Gravitas abfoluta iila eft , qua corpus , fi nuliatenus impe- 
diretur , perpendicuiariter caderet. Gravitas refpediva iiia 
eft, qua corpus re yera cadit per lineam inclinatam . Sub 
haec demonftrat muiier dodiflima , gravitatem refpe6tivam 
eife ad gravitatem abfoiutam , uti eft altitudo plani ad lon- 
gitudinem . Si ita eft , ac fi in cochiea potentia parailelam 
le prxbet plano inciinato , ut rem confideranti ftatim appa- 
ret, nihil jam opus eft fpatia ad calculos revocare, ut pro- 
portio potentix ad pondus conftituatur . Etenim fi potentia 
parallela plano eft , opponitur direde cafui corporis per 
idem planum , ideoque cum ea gravitate contendit , quae 
hunc corporis cafum efficit , Atqui gravitas, quae hunc cor- 
poris cafum efficit , eft gravitas refpediva ; potentia igitur 
gravitati refpedivae asquaiis fit oportet ; quod fi ita eft , 
erit potentia ad gravitatem abfoiutam , ideft ad corpus 
ipfum, uti altitudo piani ad longitudinem . Quo videmur, 
hac quoque via ad Gaiilei fententiam relabi . 
Ad eamdem fortafl^e fententiam experientia quoque nos 
perducet . Fac cochleam, in qua, cum una converfio alti- 
tudine longior fit , circumferentia bafis fit muito brevior, 
quam altitudo . Profedo fi in hac cochlea potentia requi- 
reretur pondere major, Galiiei fententia abjicienda efl"et ; 
at fi vis pondere minor fatis efifet, fententiam aliorum re- 
pudiare oporteret . Quid id experimenti valere poflit , vi- 
deant phyfici ; ego cum mathematicis iis ago , qui rerum 
contempiatione contenti funt . Ha- 
