Opuscula . 411 
cula , in quibus tot lapides diu otiofi extiterant , illifque 
achatem committere . In vafcuio igitur , quod chaicedonmm 
continuerat , quatuor pofitis achatis partibus , quamquam 
redo vafculo phaenomenum fuccelTiiret nuilum , jacente ta- 
men , ingens apparuit rima ante horas vigintiquatuor . Vaf- 
culum , in quo jam erac cryftailus montana » eafdem achatfs 
portiunculas inde continens, diruptum eft fextam ante horam 
rede fitum , Tandem in vafcuio, quod caicariam ceperat 
tam longo tempore cryllaiium , placuit , antequam achates 
poneretur, poni cryitaiium montanam. Vafcuium fic difpo- 
fitum jacuit in latus plursbus diebus , nulium edens efFe- 
ftum . E vafcuio tunc extrada cryftailo montana , pofitx fue- 
runt in iilo quatuor achatis partes , ex quibus prxfertim 
videndum erat quid eveniret . Evenit itaque nihii horis vi- 
gintifex , dum vafculum redum erat; vafcuium autem in la- 
tus proftratum difiiuit una hora . 
Mirabar ego quidem in hifce experientiis achatem fo- 
lum tam ftrenue fe gerere , non vero lapides aiios perse- 
que duriffimos, cryftailum videiicet moncanam , jafpidem $ 
chaicedonium , fiiicem , Qua de caufa, (icuti, dum cryftai-. 
lum montanam in esperimentum adduxeram , fruftulis na- 
turalibus ufus femper eram , ita elegi ftatim fruftuium pon- 
dere vigintiquatuor granorum , idemque malleo trivi in qua- 
tuor partes, & fragmenta aiiqua tenu^ffima i quoniam fufpi- 
cari jam coeperam, num cryftailus montana anguiis a natu- 
ra muniatur ad haec difrumpenda vitra fatis acutis . Hanc 
igitur pofui cryftailum montanam malieo tritam in vafcu- 
lo, quo pluribus hebdomadis extiterac gypfum crudum mar- 
moreum, iocavique ipfum re(5te. Et revera quamvis cryftaiii 
quantitas , qua uti antea foiebam , fic fe haberet ad quan- 
titatem hanc, ut quadragintafex ad vigintiquatuor , five, ut 
proportio fimpiicinimis exprimatur terminis, uti vigintitria 
ad duodecim , nihilque praeterea quanticas illa major prx- 
ftaviflet ; attameo hxc minor quantitas duabus poft horis , 
duobufque quadrantibus vafculum dirupit fuum . Nec mit- 
tam experientiam alteram, quam inde inftitui, iicet urique 
videatur hxc priori minus vaiere . In vafculo, quod lapi- 
dem bernenfem jam acceperat , aiiquot fruftuia pofui cry- 
ftalii montanse malleo tritx , quorum pondus sequabat tri- 
gintatria grana . Redum vafcolum qmndecim reftitit ho- 
F f f z ns « 
