COMMENTARII. 
ife eS , li ad alterum comparerur . Primus eriim calor , cum 
iiqiioris partem rantum pervakric , Iianc lolum partem dila- 
tavit ; aher , cum pervaierit liquorem totum , etiam dilaiavic 
totum . Quare liquoris in tubo afcenfus a primo calore is 
fueric oportet, quem ilJius parris dilaratio afferre poteit , ab 
aitero vero is, quem diiatatio afferat liquoris totius. Cia'' 
ffum autem per le eft , m.inorem arcenfum fieri debere , ce« 
teris paribus, ab unius partis , quam a totius iiquons di- 
iatatione . 
Sed ne a thermometri ufu , Ci duo fint hujufinodi calo-» 
res comparandi , deterreamur , fumma efficere debet erroris , 
qui ab eo vitio oritur , corrigendi faciiitas . Cum enim e|uf- 
<km iiquoris ab eodem caiore diiatariones fmz raaffis , qux 
diiatantur, proportionaies , definiatur , antequam thcrmome-» 
trum ei caiori mandetur, qui folum globum invadit , dtfi^ 
matur , inquam , proportio, quam habet malfa iiquoris, 
qux globum replet, ad malTam iiquoris totam , qux partini 
giobum repiet, partim tubum etiam tenet . Hac inventa pro" 
portione committatur globus calori , & quantum ab eo ca- 
lore liquor in tubo afcendit , diiigenter notttur . Tum inlti-' 
tuatur anaiogia hsec : uti iiquoris maifa , qux tubum ante re- 
plebat, ad mafTam liquoris totam , ita noratus afcenfus ad 
quartum terminum proportionaiem . Atque delignabit quidem 
qiiartus iiic terminus afcenfum , qui fecutus fuiifct , fi caioE 
non giobum folum , fed globum pariter atque tubum inva- 
fillet. Hoc autem afcenfu cognito nihil amplius impeditj 
quominus caior is , qui folum globum aifecit , cum alio ca- 
lore comparari queat , qui & globum una atfecerit , & tubum • 
Neque vero hac in re quidquam aliud videtur negotium 
facciTere poiTe, nifi illa proportio, quara definiendam fcffe 
diximus inter maifam iiquoris totam , & eam partem , quae 
globum tenet. Sed quamquam ad hanc invenien iam propor- 
tionem difficiie fortafle fit menfuras in thermometro coniiru- 
do jam, atque abfoluto capere, idem tamen difficuitaris ni- 
hil propemodum habiturum fuilTe crediderim in thermome- 
£:ro, dum conilruerttur . Tum enim promptiirin.um cuique 
fuilTet , idem iiquorf qui certam tubi partem repiet , quan- 
tam globi partem occuper perfpicere . Qux fane dihgentia 
numquam in rhermomttiis condvndis eiftt omitrenda , Eo 
enim perfpcdo jani inter quamiibet tubi paitem, & globura 
Tsm. VL m <iuac 
