40 Oposcula. 
gitis breviorem fadum fuilTe deprehendi . Interea cogitavi 
de modo , quo poHet unus , atque alter polus , abfque ma- 
gnetis concurfu , in fuum locum relHtui . Conitat apud Phy- 
ficos , quod converfi poli iterum in priitinum ferri locum 
rertituuntur , quoties contrario dudu magnes ad oppofitam 
ferri partem adducitur . Mihi vero placuit ferrum )am di- 
<5lum in ambabus extremitatibus malleo percutere , ut tota 
halfa contremifceret . Verum enimvero uterque polus poft 
quinque , vei fex idus fuo loco fe rellituit . At tunc in ha- 
Ifa non duo modo , fed poii fex numerabantur , qui alter- 
natim fe excipiebant . Parem. exitum , aut certe non admo- 
dum dilfuniiem , habuit experimentum , quod in lamina decem 
pedes longa inititui . Hxc tribus polis ornata erat , duobus 
borealibus ad extrema , auitrali in medio , qui utrinque lon- 
ge exporredlus multo aliis prxitantiorem fe obtulerat. Vis 
magnetis aulfralem in borealem , unum ex borealibus in 
auitraiem converterat , alterum intacf um reliquit : tunc re- 
petitis aliquot mallei icHbus , nova iterum poiorum conver- 
iio faCfa eit , qua omnia in priitinum ita funt reitituta , ac 
fi fcrrum antea a magnete tadum nullo tremore , vel nulla 
percuflione fuilTet alfedum . Experimenta hxc pluries repe- 
tere non delliti , ut viderem num tremore a percuifione in 
ferramenta indudlo conltans elfet polorum in priitinum lo- 
cum reititutio: quoties id mihi experiri contigit , toties 
optatum exitum aifequutus fum. 
Experimentum XI. Celeberrimi Franklini experimenta 
in acubus nauticis fada magneticum principium , & eledri- 
cum aut unum idemque elTe , aut certe magnam inter iixc 
duo analogiam intercedere declararunt . Prjcclarum inven- 
tum hoc a nemine in Italia, quod ego fcirem , fuerat con- 
firmatum. Rei itaque novitate permotus ab anno ufque 1757 
occafionem experiundi arripui . Ex duobus fubtililfimis fiia- 
mentis ferreis infimul contortis acum nauticam conitruxi , 
cujus pondus grana duo cum dimidio xquabat . Diligentif- 
fime acu expiorata , expers eadem prorius erat magnetici 
principii . Ipfam in meridiano fupra ingentem laminam vi- 
tream , quam Franklini Quadratum magicum appellant , col- 
locavi, fortilfima fcintiila ab ejus extremitate, qua auitra- 
lem regionem Ipedabat, edudta ; deinde tenuiffmio , acutif- 
fimoque fuicro acum, impofui , ut qua parte exierat fcintiila 
bo- 
