OpascuLA . 
III 
& aquam a flumine Rheno exhauftam , qux proportio in eo 
continetur , ut limus fit pars centefmia feptuagefmia quinta 
totius fluidi. Fortaffe experimentum , quod afferam , nuilam 
habebit fidem apud Plancum , cum nullam habuerit experi- 
mentum a celeberrimis viris folemniter inftitutum anno 1720 , 
interea dum torrentes , qui per Bononienfem , Ferrarien- 
fem , & Ravennatenfem agrum devolvuntur , jufTu Pontifi- 
cis inviferentur . Quod cum animadvertam , fateri cogor, 
me aliis , non Planco , fcribere, qui fi experimentis fidem 
negat, experiatur ipfe, meque polliceor tantam ejus inte- 
gritatis exiftimationem habere , ut fim paratus iis alTentiri , 
quac propriis experimentis fe comperilie teilabitur. Nunc 
ad rem veniamus . 
Anno X76J cum Romx diverfarer, illud mihi jam inde 
ab initio propofuer^im , ut diligenter inquirerem luti , feu 
terrac quantitatem , quam Tiberis intumefcens fecum aufert, 
neque me fateri pudet in expe<^tatione fuilTe de magna ter- 
Tx copia aqusc permixtae . Id autem ex eo conjiciebam , 
quod cum aqua Tiberis femper flavefcat, tum etiam cum 
propter ficcam tempeftatem fedatius defluit , quo tempore 
in aliis fluminibus turbatio fere nulla eft , aut certe vix 
fenfibilis, futurum exiftimabam , ut in modicis etiam intu- 
mefcentiis terra aquae permixra ionge fuperaret eam, quam 
Rhenum fecum abducerc experimenta nos docuerunt. Hani^ 
fufpicionem adauxit Caftellii , quam referunt , obfervatio iii 
Nari habita ; creditur enim limus ab aqua fecretus xqualTe 
decimam feptimam partem fluidi . Atque hic notare opor- 
tet , Narem in Tiberim influere tanta aquarum copia , ut 
duo illa confluentia flumina magnitudine paria videantur, 
Die vigefima feptima Odtobris , quam modicx pluvix 
prxeeflerant , cum vefpere ad Pontem Milvium. deambula- 
tum iviflem , ibique ad ripam fluminis conftitilTem , obfer- 
litum folia multa , ac ftirpes iecum abducere , quod proxi- 
mx inturaefcentiae indicium efte folet. Poftero die fummo 
mane de Tiberis ftatu conquifivi ; cumque intellexilTem , eum 
jam excreviife , ad ripam fluminis ftatim me contuli , atque 
€um locura adivi, ubi fluraen urbem vix ingrelTum nondum 
fordes , ac immunditias e cloacis profluentes abfterfilfets 
qux ejus turb^tionem augerent , Piures naviculae juxta di* 
vavi aquae fupcrficiem paflim ft 
infedam , ac prxter fo- 
ver* 
