loBge 6pportuniorem rem cffe , fi ejufmodi fa£lum talc fit , 
quod ex folis vel effedus , vel caiifs eicmentis coniltet . Hac 
itaque propoitione fadum inter & adionem , aut Hatus riiU- 
tationem admiira , & fmguiis elementis in luas partes diflri- 
butis , quid in motibus diredis accidat , qui a tonftanti 
potentia gignuntur , paululum mquiramus. 
Lex Gaiilei eit, MTaequare FT, iittera P potentiam 
exprimente , T vero tempus , per quod potentia fucceffive 
maffam urget : fadum ergo MVS in aliud convertitur P ri*, 
quod , cura ejus eiementa omnia ad potentiam fpedent , 
adionem propterea defignabit . Jam vero quam proportio- 
tiem fddo MV S cum adione concefTi-rms , eadem rada V TS 
cit concedenda : vera igitur adio in Maupertuifiano priiici- 
pio compofitam potentiac , temporis , & Ipatii raiionem ie- 
quctur. Quod fi a caufa ad effedum gradum taciamus , t um 
cx altera Galiiei lege compertum habeamus j T S ~ M V^ ^ 
crit S — & fadum MVS — ^^-^ : quare itatus mu- 
tatio crit in ratione compofita direda dupluata maC- , tri- 
plicata velocitatis, & reciproca fimpiici pottntiae. Hrac ve- 
ro neccifario conlequitur, quod fi eandem niaifam eandem 
ponamus acquirere velocitatem , eo minori iiatus mutationi 
obnoxia fit mafk , five eo minor fit eitedus , qui gianitur, 
quo major eft potentia . Quod quidem confectariuui quantam 
inenti, & rationi vim inicrat, quifque videt , qui vel ievirer 
confideret, eam itatus mutationem , qux in ma fam mduci* 
tur , dum ea a quiete ad datum velocitatis gradam transfer- 
tur , elfe fcrnper eundem elFedum , a quacumque tanderH 
potentia ilia ilarus mutatio inducatur . 
At tolerabiliora confedaria profiuent, fi illud fpat i ge- 
nus afiumamus , quod a mobili percurritur, aut percuir .re- 
tur dato tempore , & xquabili motu . Notum jam cuique 
cit , veiocitatcm fequi hujus Ipatii rationem . h iliam paife 
in hujus iocum fubiiitui ; quod fi fiai , erit MVS ^ MV^ , 
Hoc autem , quod ex iis tantum elementis confiatur, qux 
cfFcdum conftituunt, ipfius elFedus, five mutationis ifiras 
accuratam menfuram xquabit, eoque propterea in ratioci- 
nationibus licebit uti tanquam vera adione , cum qua iie- 
celfario aequam habet proportionem . injucundum foitaife 
accii^ t hoc confedarium Maupertuifio, qui ut a principio 
T»m.VL Sf de 
