COiMMENTARII . 
lOl 
tandeM , fpe omni depofita , quid quidcryflalli inera! , e vafculo 
eximitur . Quadragelimo primo die , poftquam exemta cry- 
Itallus eft , praeter omnium exfpeclationem diffringitur vafcu- 
lum . Id cryftalli vis fecit , quis non miretur vim eam tam 
longo fe tempore , remota praefertim cryftallo , fuftinuifle ? 
His cognitis dignum fane erat , ut quando de bononien- 
fibus ampullis tam multa fcripta funt , in hts etiam vafculis 
ingenia exercerentur . Hu;us quoque laudis voluit Cafalius elfe 
particeps; quare cum ea , quae accidilfent , in Academicorum 
conventu narraffet ; quae fecum ipfe deinde cogitaverat, qu^- 
que meditando alfecutus fuerat, etiam demonitravit j neque 
ampullas fejunxit a vafculis ; fed ea dilferuit , quae , ft recle 
accipiantur , utrifque communiter poffint convenire. Ac pri- 
mum vim ipfam , qua adamas aliive lapides vitrum diffrin- 
gunt , fi qua polfer, dimetiri conaius eft . Cum ergo intelli- 
geret eam tribus maxime rebus contineri , piimum lapidum 
ipfbrum gravitate , deinde angulorum , quibus pollent , acumi- 
ne , ad extremum duritie ; his tribus ad/unxit vira , qua vi- 
trum reliftit ; atque ut eii: formularum diligens , formulam 
libi quamdam ex his omnibus compofuit , tum aliam paravit 
du(!:l:am a tempore , & aequationem fecit , qua fi qui ad dime- 
tiendam in lapidibus fmgulis frangendi vim utereniur , fperavit 
fore ut non muitum a veritate aberrarent . 
Et vero ut in rebus aliis omnibus , fic etiam in fra^f^uris 
hifce tempus maxinte fpeftare oportet , quod in iis faciendis 
infumitur . Id lecum ipfe Cafaiius reputans cogitalionem fo- 
fcepit phyfico dignam . Volt ille vitrum non tum difcindi , 
ut vulgo creditur , cum riraa priraum fe prodit ; fed multo 
ante dirurripi coepiffe , quam lima cerni polfet : convelli pri- 
mum leniter fibras nonnullas , diftrahique aliquantultm ; tum 
ex his alias commoveri atque alias , donec kilfura lub adfpe- 
&.um veniat ; neque eam nobis videri , cum fit , fed cum fie- 
ri deCnit. FraCturae ergo negotium , ut ejus fententia eft , noii 
fubito conficitur , neque punao temporis , fed paullatim & 
lente , ut pleraque in corporibus univerfis fiunt . Quamquam 
huic , qua de agimus , vitrorum fradurae certum tempus coa- 
ftitui non poteft ; eft enim modo celerior , modo tardior pro 
eo ut pius rainufve aut lapis urget , aut vitrum refiiliti ita- 
que mirari nemo debet , fi interdum ad longilliniura tempus 
trahitur. 
Se 
