126 
COMMENTARII « 
refilientis globuli direcflio fpedat , tum locus , ad quem globu- 
lus ipfe decidens offendit , proclive erit e duorum pundorum 
dilUntia & refilientis globuli velocitatem , & vim pulveris col- 
ligere . Sic pulveris pyrii vim revocabat Cafalius ad calculum , 
machinulamque Hiam ad pyrotechnias ufus traducebat ; neque 
jgnorabat tamen machinas multas alias ab audloribus fuiffe pro- 
politas , eafque vaJde utiles , in quibus unam prae ceteris com- 
mendabat , quam Truchetius protulit; nulli autem illarum , 
quae invedae adhuc funt, anteponebat fuam, fatis fibi elfe pu- 
tans , fi auflo machinarum numero artis quoque ornamenta 
videretur auxifle . 
Infequente anno , ut fupra dixi , poftquam hxc Cafalius 
difputaverat, ad pyrotechniam rediit , & caufas inftituit quae- 
rere , cur pulveri pyrio tanta illa vis infit . Non erat nefcius , 
follertiffimos doftiflimofque phyficos in eodem argumento la- 
borafie , euntibus aliis in fententias alias , neque dum contro* 
verfias potuifie dirimi . Itaque in diverfa trahebatur . VoluifiTet 
ille quidem iis fe adjungere, qui omnem puiveris pyrii vim 
repetunt ab aere inclufo in ejus granulis conftritftoque ; hunc 
enim oportet propter pulveris accenfionem mira vi expandi ; 
habebatque auflores hujus fententiae gravifiJimos Boyleum , De- 
iahireum , BernuIIium , Belidorum., aliofque, quibus nuperrime 
acceflerat homo nobilis Salutius , non tam genere , quam in- 
genio do(^rinaque clarus ; fed verebatur Nevtoni , a quo ne 
tantilJum quidem difcedere audebat, au(floritatem ; videtur enim 
Kevtonus pulveris pyrii vim fic exponere , nihil ut aeri debe- 
re fe velit ; vapori nefcio cui tribuat omnia. Qua in fententia 
Vandellius quoque, homo gravis , Cafalii amiciflimus fuifie vi- 
detur, humorem praftendens aqueum , in quo vis omnis pul- 
veris pyrii fit pofita ; idque experimentis comprobavit ingenii 
plenis & bene multis . Jtaque non tam hujus amicitia move- 
batur Cafalius , quam rationibus ; quamvis ne in his quidem 
acquiefcere fatis poterat. Veiitatis tandtm vicit amor . Noii 
dubitavit ergo a Nevtono una in re difiTentiie ; fperavitque 
Vandellium haud ag^-e laturum , fi is ab fe difiedeiet, qui a 
Nevtono difcefiifi^et . Voluit etiam , quandcquidcm audere coe- 
perat , illorum , quos fequebatur , aucfloritati m , fi pofitt , au- 
gere . Itaque experimentis , qvx illi feceiunt , nonnulla addi- 
dit, ut omnem pulveris pyrii vim , fi caufa quaiatur uJtima , 
non a vapore aut humore quopiam ducendam efiTe ofteLderet, 
ied 
