COMMENTAItll. J5 
dus de lanaris kcis calore . Sive enim audons famsm , & 
egr€gium in Academiani animum quseras , five argumend 
dignitatem , & ejus tra£landi folertiam , qux effe potefl ha- 
rum rerum omnium, quam illud opufculum accipiens defide- 
randam fibi Academia putaverit ? Sed noftrura non eft Toai- 
di laudes texere , qux nec oratione indigent noftra , & Ion«» 
ge funt ea majores . Dicamus breviter de opufculo . Non 
Sbi perfuadebat Toaldus, lunarem lucem , qu^ tandem a fo- 
Je eA , nullum in terra calorem eiEcere , qui fenfu percipi 
queat . Itaque , negent licet plerique phyfici inikumento ui- 
lo potuilTe umquam eum caiorem coliigi $ aut mobiliffima 
thermometra commovere, ipfe non dubitavit, quin vei com- 
munia thermometra pofTent de caiore hoc utique refponde- 
re, raodo rite interrogarentur . Atque , ut faciie peritifH- 
mum aftronomum agnofcas, fic fere inftituit tliermomctri- 
cas altitudines comparare alias cum aliis, ut aftronomi fide- 
rum motus folent , detegere cum volunt , quantum in eos 
im.mutandos caufa ahqua conferat . Hi fcilicet quam poffunt 
maximum obfervationum numerum colligunt, in quibus illa 
caufa vi maxima, totidemque, in quibus vi minima agere 
debuerit: es utrarumque autem collatione effedum , quem 
quxrunt, concludunti nempe inteiligentes , in tanto obfer- 
vationum numero ceterarum caufarum effeftus ita componi 
inter fe debere , ut acque utramque fummam afficiant . Hac 
via eo pervenit , ut prscclare oftenderit , circa plenilunium 
altitudinem thermometri majorem cffe , quam circa novilu» 
nium ; itemque circa lunare folftitium, quam circa brunam . 
Sed non lunari tantum luce calor in terra gignitur , verum 
etxam vi illa , qua terreftria quxque luna , & fol ad fe trahe- 
ire videntur, unde mantimi seftus proficjfcuntur. Fieri enim 
non poteil, quin atmofphacra quoque fimiiiter ac oceanus 
€a vi commoveatur , & foiida ctiam corpora ieviora fiant , 
Ea vero re exhalationum , vaporumque , atque adeo latentis 
caioris explicarionem , cmrffionemque juvari quis negaverit ? 
Quac quidem fecum reputans Toaldus , animadvertenfque, 
eam vim in fyzygiis , quam in Junac quadraturis majorem 
cffe , majori ciiam fub iliis, quam fub his calore teneri ter- 
ras debere conjiciebat . Nec conje^lura aberravit : nam in 
appendice, quam opufcuio addidit , noviffimequc ad Aca- 
^miam mifit, re & eventu potuit idipfum confirmare.. Adeo 
e z vul- 
