2^0 
Opuscula . 
(flo continetur. Atque hinc facile colllges quam vehementer 
illi errent , qui Para urbem in ora fluminis Amazonum me- 
ridionali litam elTe affirmant . Verum de hoc nonnuUorum geo- 
graphorum errato alias dicam , cum de fiumine ipfo Amazo- 
niim fermonem inftituere otium mihi fuerit . Inter minora 
illa fiamina , quae, ut paulo ante dixi , aquas ad Para urbem 
deferunt , unum eft , quod Guama dicitur americana voce . 
In eo inter caeteras infula qusedam efl parvi quidem circuitus, 
fed celeberrima , & accolis omnibus notilfima ; ab ipfa urbe 
diftans milliaria quadragintaquinque circiter, jacenfque in me- 
dio fllumine ducentos fere paiTus lato . Ibi , ut in caeteris flu- 
minibus accidit, quae oceano propiora funt , bini quotidie ma- 
ris accelTus , ac recelTus fiunt , modo Luna a Syzygiis non lon- 
ge abfit . Proximo enim , altero , ac tertio poft novilunium , 
aut plenilunium die , quo tempore sejftus contingunt longe 
om.nium maximi , paulo fupra eam infulam , quam nuper com- 
memoravi , tanta vis ac moles exuberantium aquarum fubito , 
ac tam celeriter erumpit , ut tempore quam breviffimo retro 
a&i omnes eo ufque fe attollant , quo reliquis ante aut poft 
diebus fex , feptemve horarum fpatio confcendunt . Hanc fu- 
bitam 5 concitatiffimamque aquarum eruptionem pororocam Iii- 
di appellant . Quo vocabulo fatis apto & velocitatem aquae » 
& navigantium metum , & fortaffe etiam periculum exprimunt. 
Eam vero infulara , unde pororoca initium lumit , pororocosi 
infulam vocant. Vix autem horrendus fragor exaudiri incipit, 
cum terni , aut quaterni fluftus albentes fpuma , fibique in- 
cumbentes ab ea infula praecipiti impetu ruunt , ac furfum 
circumque effufi per immane fpatium late campos inundant. 
Tunc vero abripiunt fecum magna vi & arborum truncos , & 
animalium cadavera , & cymbas , & ingsntia faxa , & quid* 
quid in medio curfu deprehendunt . Ubi vero fiumen angu- 
ftiorem alveum tenet , vel in minores amnes difcerpitur, tan- 
tus eil impetus pororoccs , atque vis tanta, ut aquse plane fu- 
rere videantur . Sic pororoca furfum per amnes, quos invenit, 
fertur ; donec , viribus paulatim amilfis , tandem in quietem re- 
digitur, ac penitus evanefcit , aquis ;am fummam ubique al- 
titudinem obtinentibus . Quaraquam pororoca altero die longe 
debiiior efl:, & impetus habet multo minores; tertio vero die 
vix metuenda . Verum inftante pororocce tempore , prsefertira 
maxim^, quse ItaEim coniunftionem ipfam , vel oppofitionera 
con- 
