3^4 Opuscula . 
Auflores intercedit ficut & inter Ealliftarios in hac ftabilienda 
fpatiorum proportione , oritur forfan a circumftantiis & ano- 
maliis pulverum variis, qui experimentis committuntur , 6c 
ab experiundi methodis non eifdem. 
Enimvero fi admittatur in pulvere dilatatio = 4000 , adeft 
lUique Mariotti experientia , quae videtur nos monere hanc 
elTe ipfius aerls dilatationem . Quasrens Mariottus ufquequo aeris 
dilatatio extendatur in aqua , quae multam partem cujufdam 
vafis implet , immergit coilum phialae vitreae inverfse aqua 
omnino plenae . Ponitur deinde vas fub recipiens machinae pneu= 
maticae, e quo cum paulatim aer extrahatur , quaedam aeris 
bullulae ad fundum furfum profpicientem phialse aflurgunt , & 
parvum aeris voiumen componunt. Extrado tandem omni 
aere , prout fieri poteft , a recipiente , aer in phiala vehemen- 
ter expanlus invenirur , nec non tanta ei remanet elafticitas , 
vx aquam vafis rultineat, qune circum phialam elata eft . Aere 
autem in recipientem reltituto , aer in phiala contrahitur. 
Mariottus fpatia aeris phialae ftudiofe dimetitur , & obfervat 
Ipatium, quod occupat aer hic dilatationi fubtra^lus , effe = 
fpatii quod expanfus occupabat . Ecce igicur aerem dila- 
tationem illam promere , quam nonnulli fe in pulvere infpe- 
xilfe affirmarunt, Quod fi aer in ftatu diiatationis circumftan- 
tem fuftinebat aquam , fe adhuc elafticum efle , uti diftum 
eft , demonftrabat , atque idcirco oftendebat , & ei commo- 
dam effe dilatationem ^=4000, & polfibiiem ei dilatationem 
elfe majorem . Quod praeterea cognofcitur ex hoc , videiicet , 
aerera , qui tantum fe fe dilatavit , dilatatum & ipfum jam 
fuilTe , cum demum aer idem egeat aqua iterum afcendente 
in phialam , ut ^quiiibrium inftituat cum aere recipientis , 
quod idem eft ac dicere cum naturaii aere atraofphaer^ . Hoc 
porro fufficere poteft ad analogiam inter pulveris diiatationem 
& dilatationem aeris oftendendam , non tantum illis , qui pul- 
veri tribuunt diiatationem =4000, fed iilis etiam , qui ma- 
jorem concedunt . 
Attamen iftorum gratia opportunius erit ad alteram ex- 
perieniiam confugere. Acutiifimus Mariottus poitquam agno- 
vit aerem cum aqua mif:eri , inque ipfa dilTolvi , agnoicere 
etiam fe purar, qu^ diiatatio aeri concedenda fir, cum is in 
^qua hi^ferit . Qjaocirca aquce gutta.iT; fic pertraftat & angit» 
ut 
