148 
COMMEKTAHII . 
titus fuerat , fi ^erta enet, eaque , quam ilti volunt , telluris for- 
ma, iilo majorem elTe, quem Bofcovichus in Italia metiebatur, 
omnemque differentiam in hexapedis ad fummum ocfto conli- 
Here . Atqui in novem conftitit fupra fexaginta . Quis ergo , 
cum differentia objiciatur tanta , formam illam jam amplius re- 
tineat? Quem tantus hexapedarum numerus non deterreat? Ne* 
que vero putandum efl: , conflari hunc erroribus potuifTe , quos 
aut Caiilius , aut is , quem Caillius focium habuit , Thuryenfis 
Caffinus per imprudentiam forte admiferit; nam prseter quam 
quod fulpicio cadere in tam diligentes nulla poteft , oftendic 
plane ac prope ad veritatem Bofcovichus demonftrat , nequa- 
quam fieri potuilfe , ut ex erroribus admiffis quotlibet diffe- 
rentia exfifteret tanta . Quid quod fuum ipfe gradura paulla 
minorem elfe fufpicatur, quam menfurae ferunt ? qu.od fi ita 
efl , dilferentia erit 6b id ipfum incommodior . Hac accedit 
quod , ut fibi cum Caillio non convenit , fie ambo ab aliis 
difcrepant . Caillius ipfe , gradum alium ad caput Bonx Spei di- 
metiens , mirum, quantum aberravit . Quis , qusefo , in hac tan- 
ta tot menfurarura diffenfione , non rei ipfius , cujus menfursc 
aguntur , varietatem & inconilantiam aliquam timeat ? 
Et vero qux exfpeftari conflantia poteft , fi rationem 
ipfam quaerimus ? Etenim forma terrx , qua de agitur , ea uti- 
que eft , ad quam gravia quoeque corpora feruntur ad perpen- 
diculum j neque eft dubium , quin plane fphaerica ea fir , fr 
omnia gravitate tantum agantur. At, convertente fe circa sequa- 
toris axem terra , centrifuga vis qu.-ed.^m exoritur gravitati 
obfiftens , nec ubique eodem raodo . Hanc Aftronomi conftde- 
rantes , cum retinere fphjericam fbrmam non pofTent , eliipfoi- 
dem amare coeperunt ; quod & erat commodilfima , & , ft praz- 
ter gravitatem vis tantum centrifuga fpe(5laretur , plane refpon- 
debat. Verum non vis tantum centrifuga contra gravitarem 
nititur, fed etiam , fi Deo placet, foliditas; qua fit, ut adha:- 
rentes fibi mutuo partes fuftentent fefe , neque gravitati ob- 
temperent , unde montes confiftunt mira magnitudine . Aii 
non hi , fua fe mole fuftinentes , gravia quseque corpora ad 
trahunt, detorquentque aiii huc, alii illuc ? quod fi faciunt, 
quis jam fperet fieri pofTe , ut ad illam , quam novi Aftronomi 
fibi fingunt, ellipfoidem ferantur omnia ad perpendiculum ? Cur 
ergo ellipfoidem adhuc probamus ? Vel potius cur uliam omni- 
no ex his, quas geomeu-aj fuo modo infte^flunt, fuperficiebus? 
