DE ROL DER KOLLOIDEN IN DEN BOUWGROND. IV 
DOOB 
L. G. DEN BERGER. 
GRONDBEWERKING EN BRAAK. 
Steeds meer en meer is het gebleken, dat de gunstige invloed 
van de braak ^) is toe te schrijven aan de daarbij toegepaste 
grondbewerkingen. Wij kunnen dus beide hulpmiddelen, die 
de mensch sinds onheugelijken tijd heeft toegepast om zijn 
gronden tot het leveren van hoogere producties te dwingen, 
gevoegelijk tezamen bespreken. Wanneer wij het hieronder 
in hoofdzaak over grondbewerking zullen hebben, dan gelieve 
de lezer daarbij te denken, dat het gezegde in nog sterker 
mate voor de braak toegepast kan worden. Hierbij toch wordt 
de invloed duidelijker, omdat alle factoren, die hun invloed 
op de grondkoUoiden doen gelden, zooveel langer werkzaam 
zijn dan bij de grondbewerking, zooals die plaats vindt tusschen 
twee opeenvolgende oogsten, waarbij dus de beschikbare tijd 
slechts betrekkelijk kort is. 
De factoren, die bij grondbewerking invloed uitoefenen op 
de kolloiden in den grond, zijn de volgende: 
1. Het omwerken van den grond. 
2. Sterke temperatuurschommelingen in den grond. 
3. Vermeerderde groei van lagere organismen in den grond. 
Elk dezer factoren zullen wij afzonderlijk in zijne uitwer- 
king nagaan. 
1) Het woord braak" wordt hier gebruikt in zijne feitelijke beteekenis. 
Men spreekt hier gewoonlijk van braakgronden, wanneer men gronden bedoelt, 
die aan zichzelf zijn overgelaten, dus onbewerkt en niet met kuituurgewassen 
beplant zijn. Het woord braak sluit echter in zich het begrip gebroken, d. i. 
bewerkt. Zal de grond behoorlijk van de braak profiteeren, dan moet de 
grondbewerking eenige malen herhaald worden. 
Teysmannia 1914. ^ 
