~- 115 - 
melksapvaten, de samenstelling, het ontstaan en de functie 
van het melksap en de veranderingen, die daarin gedurende 
de cöagulatie plaats hebben. 
In het 14e hoofdstuk wordt het tappen besproken. Dit hoofd- 
stuk is van minder waarde voor de Ja va-planters, daar hierin 
slecht twee in Afrika gevolgde tapwijzen uitvoerig bespro- 
ken worden/ nl. de Lewa-methode en dé methode Bamber — 
Sandmann. 
De volgende hoofdstukken handelen over het onderzoek 
van ruwe caoutchouc, het „tacky'' worden en de kleur van 
de rubber, het 19e hoofdstuk over de bereiding, de twee laatste 
hoofdstukken eindelijk over de rentabiliteit van Ceara-onder- 
nemingen en over eventueele bijproducten van deze cultuur, 
zooals olie en was. 
Het boek is rijk geïllustreerd, hetgeen aan de duidelijkheid 
van het beschrevene zeer ten goede komt. 
ZiMMERMANN. A, Dev Manihot- Kautschuk. (G. Fischer, Jena 
1913). a. 
GRENIER'S RUBBER ANNUAL OVER 1913. 
Dit vierde jaarboek is in alle opzichten gelijkwaardig aan 
zijn gunstig beoordeelde voorgangers en munt wederom uit 
door tal van fraai geslaagde foto's, waaronder we er ditmaal 
ook enkele van ondernemingen in onze Koloniën aantreffen. 
Van een groot aantal Engelsche ondernemingen zijn gegevens 
over productie, kostprijs en dividend opgenomen, die zeker on- 
ze Java-planters zullen interesseeren. 
Daarnaast ontbreken algemeene verhandelingen niet; zoo 
goed als alle zijn ze op de veranderde markt, welke de sterke 
prijsdaUng ten gevolge had, gebaseerd. Titels, als: „de positie 
van de wilde rubber,'' „lage prijzen en kostprijs," „de prijs- 
daling van rubber," „rubber op anderhalve shilling," „de waarde 
van rubberaandeelen" zijn, wat dit betreft, sprekend genoeg. 
Bij het aanschouwen der foto's blijkt wel, dat het V-tap- 
systeem nog talrijke aanhangers telt, al komt de halve visch- 
graat — nog niet altijd aan de linkerzijde — menigmaal voor. 
De tegenzin tegen tusschenplanting gaat blijkbaar bij de, 
