— 151 — 
steld terwijl de kalk wordt vastgelegd. Dat ook deze wissel- 
werking van belang is voor de fysische gesteldheid van den 
grond, is gemakkelijk af te leiden uit hetgeen hierboven over 
de eigenschappen der verschillende zeoliethachtige verbindin- 
gen vermeld werd. 
Ons rest nog met een enkel woord te spreken over de 
uitwerking der in de praktijk gebruikte fosforzuurmeststoffen, 
die alle tevens veel kalk bevatten. Door de geringe oplosbaar- 
heid van het driebasische kalkfosfaat, zal de invloed daarvan 
op de grondkolloïden zich slechts in geringe mate en pas na 
langen tijd doen gevoelen. Ook bij het superfosfaat en het 
dubbel superfosfaat zal de werking niet zeer groot zijn, omdat 
de werking van het tweewaardige kalkion evenals bij gips tegen- 
gewerkt wordt door tweewaardige fosforzuurionen. Dit laatste 
klinkt misschien wat vreemd, waar wij zooeven driebasisch 
kalkfosfaat noemden, zoodat wij het fosforzuurion ook Swaardig 
zouden denken. Dit is echter niet het geval, het ligt echter bui- 
ten het bestek van dit opstel daar nader op in te gaan. 
Hier moet nog een zeer nuttige eigenschap der grondkolloïden 
vermeld worden. Het is een bekend feit, dat men op zware, 
koUoïdrijke gronden veel zwaarder bemestingen in eens kan 
toepassen, dan op kolloïdarme zandgronden. Op de laatste 
ondervinden de planten gemakkelijk schade door overbemesting. 
Is dit voor sommige meststoffen zekor toe te schrijven aan 
het absorptievermogen der gronden, dat bij de zandgronden 
gering is, bij kolloïdrijke gronden echter groot, ook voor 
zouten, waartegenover de gronden geen absorptievermogen 
bezitten, geldt, dat kleigronden meer kunnen velen dan zand- 
gronden. In kapillaire ruimten, die in een zoutoplossing gedom- 
peld worden, bezit de vloeistof lagere concentratie dan daar- 
buiten. Dit moet zich dus ook voordoen in kolloïdrijke gronden, 
waarin een groot aantal fijne capillairen voorkomen. Daardoor 
wordt het duidelijk, dat de planten daar niet zooveel last 
ondervinden van zware bemesting als op zandgronden, waar- 
in de capillairen veel wijder zijn. 
Ten slotte nog een enkel woord over de behandeling van 
den grond met zwavelkoolstof, die tegenwoordig nog al eens 
niet gunstig gevolg wordt toegepast. Behalve de gewone 
