— 319 — 
Besmettelijke ziekten. 
Besmettelijke ziekten zijn die ziekten, welke bij mensch 
en dier worden veroorzaakt door een levende smetstof, die 
het lichaam binnendringt, van het eene op het andere dier 
kan worden overgebracht, en zich, wanneer de omstandighe- 
den gunstig zijn, in het dierlijk lichaam kan vermenigvuldigen, 
zoodat dit laatste ziek wordt. 
Reeds lang kende men de besmettelijke ziekten en wist 
van hun bestaan af, zonder dat nog iets van de oorzaak 
bekend was. 
Men zag, dat in sommige gevallen een groot aantal dieren 
tegelijk ziek werd, of kort na elkaar, dat de dieren dan steeds 
onder dezelfde verschijnselen stierven, dat de ziekte zich 
verbreidde in een bepaalde streek, van die streek weer naar 
andere en zoo zelfs van land tot land, werelddeelen doortrok. 
Ook werd opgemerkt, dat wanneer zieke dieren met gezon- 
de in aanraking kwamen, deze laatste ziek werden, dat zelfs, 
wanneer de gezonde dieren met voorwerpen of personen in 
aanraking kwamen, die kort te voren met ziek vee waren 
samen geweest, zulks voldoende was om de ziekte op te 
wekken. Men moest zoodoende wel tot de slotsom komen, 
dat er een geheimzinnig iets bestond, dat van dier op dier 
overging of dat in de atmospheer rondwaarde. Uit het feit 
dat reeds een geringe aanraking (soms zoo gering, dat men 
zich niet eens meer wist te herinneren, öf ze had plaats 
gehad) voldoende bleek om de ziekte over te brengen, kon 
worden opgemaakt, dat slechts een zeer kleine hoeveelheid 
smetstof noodig was, om de ziekte te verwekken. 
Er werd vroeger onderscheid gemaakt tusschen de eigen- 
lijke besmettelijke ziekten, waarbij werd waargenomen dat 
de smetstof direct van dier op dier overging, de z. g. conta- 
gieuse ziekten^ en die, waarvan plotseling gelijktijdig een aan- 
tal gevallen verspreid in een streek optrad zonder dat van 
onderlinge aanraking der dieren sprake kon zijn geweest. 
Deze laatste schreef men toe aan kwade dampen, miasmata, 
en noemde ze daarom miasmatische piekten. 
Als voorbeeld van de eersten kon dan gelden de hondsdolheid, 
