— 426 — 
voorbeelden wordt duidelijk aangetoond, dat een slechte vakkenver- 
deeling, een onregelmatige verspreiding van de gelijk behandelde 
veldjes over het proefveld, systematische fouten kan geven; de ver- 
schillen, die hierdoor ontstaan, kunnen zelfs bij berekening van de 
middelbare fout betrouwbaar schijnen. 
Als middel om den invloed van deze systematische fouten tegen 
te gaan, wordt aangeraden, voldoende, bijvoorbeeld 12 controle- 
vakken te gebruiken en er voor te zorgen, dat deze zoo goed 
mogelijk (liever zoo regelmatig mogelijk. Ref.) over het geheele 
terrein verdeeld zijn. 
Het zevende hoofdstuk behandelt het opsporen van systematische 
fouten. Waar deze fouten de toevalswet niet volgen, is hierdoor een 
middel gegeven om ze te vinden. Door bespreking van de resultaten 
van enkele proeven wordt duidelijk gemaakt, op welke wijze men 
hierbij moet te werk gaan. 
Bij het bestudeeren van de proefveldresultaten, oogst 1913, welke 
aan het Proetstation werden opgezonden, is gebleken, dat het ge- 
middelde percent fout voor riet en voor suiker 2-3 pCt. bedraagt. 
Het verschil tusschen de gemiddelden moet dus grooter zijn dan 
10 pCt, wil het waarde hebben. De curven van de middelbare 
fout voor de gemiddelde rietopbrengst en suikeropbrengst geven 
een goede waarschijnlijkheidskromme te zien, welke echter naar 
rechts een afwijking vertoonen, denkelijk door systematische fouten 
veroorzaakt. 
In het achtste hoofdstuk wordt aan de hand van een door Baule 
gegeven methode aangetoond, dat het herhalen van proeven zeer 
wenschelijk is. Aangeraden wordt, niet te veel proefobjecten in 
één proef te nemen, niet meer dan 2 of 3. 
Hierop volgt het résumé, waarin de beste vakverdeeling gegeven 
wordt, om storingen van systematische factoren tegen te gaan, voor 
2 en 3 proefobjecten Het schema voor 3 proefobjecten schijnt ref. 
niet juist, daar hierbij niet gezorgd is voor een regelmatige verdeeling 
van de veldjes over het terrein. Zal de verdeeling regelmatig zijn, dan 
moet men bij het er uit nemen van 3 naast elkaar liggende vakjes, steeds 
alle 3 proefobjecten vinden. Bij den gegeven opzet gaat dit alleen 
door voor de horizontale rijen, echter voor de vertikale maar 
gedeeltelijk. Legt men de veldjes in schuine rijen zooals bij I op 
blz. 943, dan bereikt men dit ook voor de vertikale rijen. 
Tegen I en II op blz. 943 voor 4 proefobjecten is hetzelfde be- 
zwaar te maken. Hier moeten bij een regelmxatige verdeeling in een 
blokje of reep van 4 veldjes alle 4 proefobjecten voorkomen. 
