— 556 - 
Landbouwbureau van het Kalisyndicaat toegepast, ligt niet, 
zooals Dr. W. het wenscht voortestellen (blz. 467), in het 
gebruiken van gehuurd of niet gehuurd terrein voor de proe- 
ven, maar in de wijze, waarop die voldoende zekerheid, idit 
bemesting winst geeft, verkregen wordt en verder in den 
vorm, waarin de gegevens gegoten worden en aan het publiek 
worden medegedeeld. 
Laten we deze twee questies eens iets nader bekijken. 
Het behoeft geen lang betoog om te begrijpen, dat vol- 
doende zekerheid slechts te verkrijgen is wanneer debemes- 
tingsproef juist is opgezet en zonder fouten is uitgevoerd. 
Alle resultaten, die verkregen werden door proeven, waarbij 
dit niet het geval was, hebben geen waarde, ook al zijn ze 
nog zoo schitterend. 
Op Java weet men nu reeds sinds jaren, dat bemestingsproe- 
ven, waarbij geen parallelveldjes gebruikt worden, de methode 
door Dr. W. voornamelijk toegepast bij de proeven voor 
Inlanders, een zeer geringe kans bezitten om ook maar een 
eenigszins nauwkeurige uitkomst te geven. Zulke proeven 
kunnen dus nooit als basis voor rationeel bemesten gebruikt 
worden. 
Wel schrijft Dr. W. op blz. 465 van zijn verhandeling, een 
zin uit zijn brochure overnemende: „Grondverschillen zijn 
overal aanwezig en om deze te elimineeren, moet men een 
zeker aantal contróleperceelen nemen, bijv. bij de eenjarige 
gewassen, zooals suikerriet, 5 a 8, tabak ,3 a 5, terwijl men 
bij meerjarige cultures wel met 2 of 3 volstaan moet en men 
bij de inlandsche cultures zoo mogelijk één contróleperceel 
zal hebben'', maar uit zijn proefresultaten, noch uit zijn 
brochure blijkt, dat hij zich hieraan gehouden heeft. 
Het is mogelijk, dat hij nog andere resultaten heeft, daar 
hij schrijft, dat ik alleen de uitkomsten van de proeven bij 
Inlanders genomen kreeg, waarbij de contróleveldjes ontbreken, 
maar dan zou het toch goed geweest zijn, mij die te zenden. 
Alsnog zie ik ze gaarne tegemoet. 
Deze handelwijze, de methode waarnaar de proeven wor- 
den aangelegd, in verband te brengen met dengene, die de 
cultures drijft (vooral voor inlanders worden dan weinig 
