— 725 — 
dan is het uit met den eerbied, dien men hun heeft toege- 
dragen. In de eerste plaats wordt hun dit aan bet verstand 
gebracht door de jongeren van hun eigen soort, die op een 
goeden dag den nog al humeurigen ouden heeren de gehoor- 
zaamheid opzeggen en hen van het gezellig verkeer met de 
dames uitsluiten. Die oude brompotten gaan dan op hun 
eentje door bosch en veld zwerven; ze worden wat de jagers 
noemen „solitair". En op zekeren dag maakt een twee- of 
viervoetige vijand een eind aan hun eenmaal roemvol bestaan. 
Het voornaamste wapen van het wilde zwijn maakt deel 
uit van zijn gebit. De volwassen beer is voorzien van ge- 
duchte „houwers" (oog- of slagtanden). Met die van de on- 
derkaak kan hij geduchte wonden toebrengen door eene 
stootende beweging van den kop in opwaartsche richting, 
die men „houwen" noemt. De oogtanden van de bovenkaak 
worden niet direct voor lijfsverdediging gebruikt, doch die- 
nen tot slijpsteen voor de houwers, die voortdurend aangroeien 
en door het schuren tegen hun tegenhanger op de vereischte 
lengte en vlijmscherp worden gehouden. Wanneer 
dan ook een ever een dier „aanzetters" door het een of ander 
accident verliest, is het eerste gevolg daarvan, dat de daar- 
tegenoverstaahde houwer op monsterachtige w;jze in de 
hoogte groeit, aldoor zich naar achteren omkrullende, zoodat 
hij totaal ongeschikt wordt voor het doel, waarvoor hij be- 
stemd is. Dit gebeurt echter vrij zelden en aangenomen mag 
worden, dat de met zoo'n onpractisch versiersel begiftigde 
ever zich aanwent om bij voorkomende gelegenheden uit- 
sluitend gebruik te maken van het eenige hem overgebleven 
wapen. Anders zou het niet te verklaren zijn, dat dergelijke 
monstruositeiten wel worden aangetroffen bij dieren, die 
volgens onbedriegelijke kenteekenen een respectabelen ouder- 
dom hebben bereikt. 
Wanneer een zeug in de noodzakelijkheid komt om zich te 
verweren, doet zij dat heel anders dan de beer ; trouwens het 
gemis aan houwers dwingt haar tot het volgen van eene 
andere methode. Zij bijt met de voortanden naar haar 
tegenstander. Op het eerste gezicht lijkt dit een tan-elijk 
onschuldige wijze van doen. Maai de ondervinding heeft 
