50 
OVER HET NUT VAN HERBARIËN. 
studie berusten, terwijl zij zelve de bronnen vormen, waaruit de 
andere deelen dier wetenschap putten . 
De Flora’s of beschrijvingen van den plantengroei van bepaalde 
landen steunen meestal op afzonderlijke herbariën, die alleen, of toch 
in hoofdzaak alleen, het voor de kennis van één bepaalde Flora noo- 
dige materiaal omvatten. 
Op die Monographieën en die Flora’s berust de wetenschap der 
Planten-geographie. Iedereen weet, dat deze thans een der grootste 
steunpilaren voor de afstammingsleer is, maar zij is ouder dan Dar- 
win’s werk. Het is zeer merkwaardig, uit dit oogpunt het beroemde 
boek van Alphonse de Candolle: Géoyraphie bofanique raisonn/e 
te lezen, vooral zijne conclusiën. Hij zegt dat, onaf hankelijk van alle 
meeningen omtrent het ontstaan der soorten, de verspreiding der 
planten op aarde leert dat elke grootere of kleinere groep (familie, 
geslacht, soort, enz.j voor het eerst op een bepaalde plaats en op een 
bepaald tijdstip op aarde verschenen is, de eenvoudigste waarschijn- 
lijk het eerst, de meer samengestelde later, terwijl de verdere uitbrei- 
ding dier groepen van allerlei omstandigheden van klimaat en om- 
geving heeft afgehangen . Lezen wij dit met het denkbeeld eener ge- 
meenschappelijke afstamming, dan past het daarin volkomen en dan 
toont het, welke uiterst groote beteekenis de vergelijkende studie van 
het gedroogde materiaal onzer herbariën hebben kan, ook voor de 
diepst doordringende beschouwingen omtrent het wezen der ons om- 
ringende levende natuur. 
Naast dit theoretische nut der groote herbariën staat het practi- 
sche. Voor tallooze doeleinden vormen zij de vraagbaak. Het onder- 
zoek naar de beste, in cultuur en industrie voordeeligste houtsoorten 
bv. van onze Indiën, is zonder uitgebreid herbarium-materiaal onmo- 
gelijk. De studie der geneesmiddelen der inlanders en de beantwoor- 
ding der vraag wat wij van hen kunnen overnemen, heeft bij de de- 
terminatie der planten telkens de hulp der herbariën noodig. Het- 
zelfde geldt voor vezelstoffen, voor caoutchouc en voor tallooze andere 
gevallen van groot industrieel belang. 
Om tot de wetenschap terug te keeren, behooren de kleinere her- 
bariën in alle moeilijke gevallen op de grootere, liefst van hetzelfde 
land, te kunnen steunen. In den Hortus te Amsterdam wordt van 
de planten, zoodra zij gedetermineerd zijn, herbarium-materiaal ge- 
droogd en bewaard voor latere vergelijking. Dit determineeren toch 
is, bij den tegenwoordigen toestand onzer systematische wetenschap, 
meestal een zeer tijdroovend werk, dat, trots het gebruik van uitge- 
breide plaatwerken, toch dikwijls niet tot een bevredigende uitkomst 
