VKRVALSCHING VAN VOEDINGSMIDDELEN IN NEDERLAND. 121 
<laan, de margarine te leveren met een watergehalie van hoogstens 
16 pCt., hetwelk ook als het maximum van deugdelijke boter is aange- 
geven. Verschillende fabrikanten en handelaars ondersteunden dezen 
eisch, maar algemeene overeenstemming kon niet worden verkregen, 
naar het mij voorkomt voornamelijk uit gebrek aan op vertrouwen 
gegronde samenwerking tusschen de fabrikanten van dit artikel. 
Ik moest dus aan den rechter beslissing vragen ot botersurrogaat 
van een watergehalte van 35 pOt. beschouwd kon worden als te zijn 
i)van deugdelijke sainenstellingc(, de term in de Rotterdarnsche ver- 
ordening gebruikt; in afwachting dezer beslissing werd alvast de 
aandacht der winkeliers gevestigd op de minderwaardige qualiteit, 
die sommigen hunner verkochten. In eerste instantie heeft de rechter 
zich gesteld op het door mij ingenomen standpunt; ondertusschen is 
door den rnoreelen invloed van den dienst de toestand in Rotterdam 
in dit opzicht reeds zoo goed als opgehelderd, zoodat we met ver- 
trouwen een blijvende verbetering verwachten. 
Op de een of andere wijze is dus voor een groot aantal verschil- 
lende voedingsmiddelen verbetering verkregen door den invloed van 
de keuring, zoowel te Rotterdam als te Leiden, de twee eenige 
plaatsen in ons land waar sinds eenige jaren een dergelijke keurings- 
dienst werkt. Het zou de moeite waard zijn een objectief bewijs voor 
deze verbetering te geven, door vergelijking der toestanden, zooals 
zij nu nog elders in ons land zijn. Ongelukkig ontbreekt bijna overal 
voldoend vergelijkingsmateriaal in deze richting: alleen zou men kun- 
nen wijzen op Amsterdam, waar wel een onderzoek der voedings- 
middelen plaats grijpt van gemeentewege, maar geene maatregelen, 
of althans geen ingrijpende maatregelen, naar aanleiding daarvan 
schijnen te worden genomen. 
Welnu, uit het jaarverslag van den Arnsterdamschen Gezondheids- 
dienst over 1906, onlangs verschenen, blijkt dat daar nog toestanden 
heerschen in den handel van voedingsmiddelen, zooals zij vroeger — 
vóór invoering der keuring — te Rotterdam en te Leiden zijn waar- 
genomen. 
Terwijl toch — ik moet met enkele voorbeelden volstaan, omdat 
het vergelijkingsmateriaal beperkt is, — in laatstgenoemde plaatsen met 
meel e.d. vervalschte gemalen peper zoo goed als niet meer voorkomt, 
werden in 1906 van 51 te Amsterdam aangekochte en aldaar onder- 
zochte monsters nog 32 d. i. 63 pCt. op deze wijze vervalscht bevonden, 
m.n. 54 pCt. van de witte peper en 70 pCt. van de zwarte. 
Evenzoo blijkt het extractgehalte van de bessensap, te Amsterdam 
verkocht en geleverd door dezelfde fabrikanten als te Rotterdam en 
