BOEK BES P R EKTN G . 
1‘25 
zeer belangrijken stap voorwaarts gedaan heeft, in zooverre nu het 
werk veel beter is dan vroeger en de opgedane kennis veel degelijker 
is dan toen nog in Groningen op de gewone wijze de oefeningen 
waren ingericht. Waar vroeger de student voor de veelheid der ver- 
schijnselen bleef staan, niet wist waar te beginnen of hoe het aan 
te pakken, en hij daarom noodzakelijkerwijze van te voren ingelicht 
moest worden over de in elk speciaal geval waar te nemen punten, 
is nu een draad in handen gegeven, die het hem mogelijk maakt 
zich een weg door dezen doolhof te vinden. Hierdoor zal hij zelf het 
gevoel krijgen dat hij den toestand beheerscht, dat hij alles overziet ; 
hierdoor zal hij zelf zijn kennis vollediger en grondiger verwerven 
en zelf ook deze kennis hooger aanslaan, terwijl vroeger hem toch 
altijd een vaag gevoel bijbleef dat men hem ook nog wel andere 
dingen had kunnen aanwijzen of doen vinden en dat men hem 
sommige dingen ook wel anders had kunnen interpreteeren. Het is 
dan ook een feit dat voor de studenten, die de verandering in de methode 
der oefeningen meegemaakt hebben, het verschil zeer duidelijk is en 
dat de tegenwoordige werkwijze door hen op hoogen prijs ge- 
steld wordt. 
Het teekenen vervult bij deze oefeningen een rol van minder ge- 
wicht dan anders dikwijls het geval is. Voor die dingen die men 
evengoed kan beschrijven als teekenen — en dit zijn zeer vele, — 
is steeds de beschrijving te verkiezen; als regel geldt, dat alleen dat 
geteekend moet worden^ wat zich niet of niet voldoende in woorden 
laat uitdrukken. Beschrijven en teekenen worden in ’t algemeen 
tegenover elkaar gesteld als twee verschillende methoden om het 
waargenomene vast te leggen, waarvan de eerste eischt dat men 
het waargenomene tot op zekere hoogte begrijpt, terwijl de tweede 
dezen eisch niet stelt. Hierom is de beschrijving wetenschappelijk 
hooger te stellen dan de teekening en zal een overmaat van teeke- 
ningen dikwijls een lageren trap der wetenschap karakteriseeren. 
Schematische teekeningen hebben slechts een didactische waarde en 
zijn bij deze oefeningen natuurlijk geheel uitgesloten ; alle teekeningen 
worden gemaakt met behulp van een teekenprisma. 
Uit het boven gezegde zal het duidelijk zijn, waarom dit als leid- 
draad voor de oefeningen bedoelde werk een Handboek der botanische 
micrographie moest worden, aangezien de door Professor Moll ge- 
huldigde opvatting der practische oefeningen het noodzakelijk maakt 
den studenten de micrographie methodisch te leeren beoefenen. 
Zooals echter boven reeds werd aangeduid is deze micrographie 
volstrekt niet alleen van groot belang bij practische oefeningen als 
