134 
HET EXPERIMENT IN DIENST DER MORPHOLOGIE. 
Bij het wegsnijden van een deel van het ei van enkele slakken, 
ontwikkelt zich het embryo wel verder, , maar het geheele mesoderm 
en de organen, die daaruit ontstaan, met name bijv. de spieren, 
blijven geheel weg. Bij de ribkwallen ontwikkelen zich bepaalde 
ribben met hun trilhaarplaatjes niet, wanneer eveneens bepaalde 
deelen van het ei worden weggenomen. Bij de ontwikkeling van 
verschillende andere eieren zijn dergelijke verschijnselen aangetoond 
en dit alles schijnt zeer op een mozaïek rangschikking in de eieren te 
wijzen. Uit al die waarnemingen met zulke heterogene resultaten 
komt men ten slotte tot de gevolgtrekking, dat ook hier weer het 
))Natura simplex C( allerminst waar is. Het blijkt, dat bij het eene 
ei de materialen voor speciale orgaanvorrning scherp gelocaliseerd 
zijn, bij andere daarentegen niet, maar veel meer diffuus verspreid 
zijn door het geheele ei, en daardoor laten zich de zoozeer verschillende 
resultaten der onderzoekers verklaren. 
Daardoor is de vraag van evolutie of epigenese een ander sta- 
dium ingetreden: de materialen voor bepaalde orgaanvorrning zijn 
wel vooraf aanwezig, maar kunnen op de meest verschillende wijze 
in den dooier en de eimassa verdeeld zijn. Of wij die nu moeten zoeken 
in de extranucleaire chromidiën, die in het Cytoplasma veel meer dan 
men vroeger meende verspreid blijken te zijn, of in het Cytoplasma 
zelf, zullen eerst latere onderzoekingen moeten uitmaken. 
Hoe verder evenwel de klieving in de hlastomeeren gaat, des te 
duidelijker begint er bij alle verschil op te treden en wordt het 
al moeilijke!’ en moeilijker afzonderlijke hlastomeeren tot ontwikke- 
ling te brengen. Meer en meer beginnen alle embryonen op een 
mozaïek te gelijken, waarbij ieder deel zich nog slechts tot een be- 
paald orgaan ontwikkelen kan. Waardoor deze differentiatie der 
cellen ontstaat en waarom de cellen haar totipotent-zijn verliezen, 
is voor het oogenblik niet met zekerheid bekend. Toch is het waar- 
schijnlijk, dat de oorzaak van deze specialiseering der cellen te zoe- 
ken is in den toestand van het celplasma, het cytoplasma, en niet in 
de kern. De kern deelt zich misschien wel qualitatief gelijk, maar 
het cytoplasma differentieert zich. 
Ook hier doen zich in den jongsten tijd echter groote moeilijk- 
heden voor. Terwijl men, hoe verschillend overigens de inzichten ook 
waren omtrent de vraag van evolutie of epigenese, het in hoofdzaak 
daarover eens was, dat in de celkernen en hare chromosomen de 
dragers te zien zijn van de erfelijke eigenschappen, werden in de 
laatste paar jaren door Loer, Godlevvski en enkele anderen waar- 
nemingen medegedeeld, die deze schijnbaar reeds zoo vaststaande 
