l 68 DE LANDBOUWBEWEGING IN ZWEDEN. 
erwten en 3 van wikken. De rogge is eerst voor vijf jaren in onder- 
zoek genomen, en de daaruit geisoleerde nieuwe variëteiten zijn thans 
nog niet voor den invoer in den landbouw gereed. Hetzelfde geldt 
voor klaver, aardappelen en een aantal andere gewassen. 
Zoo duidelijk als deze feiten spreken, zoo belangrijk is toch ook 
het oordeel dat een paar Duitsche landbouwkundigen in een in 1904 
verschenen verslag over hun bezoek aan Svalöf uitspraken. Reeds de 
titel van het boekje van de heeren Stutzer en Gisevius verraadt den 
hoogen indruk, dien zij van den vooruitgang hunner noordelijke buren 
op dit gebied gekregen hebben, want zij noemen hun reisherinneringen : 
»Der Wettbewerb der danischen und schwedischen Landwirte mit 
Deutschland((. En op blz. 17 van dit boekje, dat ook bij ons zeer 
verdient gelezen te worden, zeggen ze woordelijk het volgende. 
))Zoolang onze naburen niets beters bezaten dan wij zelven, konden 
wij in den rustigen, langzamen vooruitgang van Duitschland berusten. 
Maar nu de Zweden een Svalöf tot stand gebracht hebben, moeten 
wij óf van hen leeren en hunne werkwijze bij ons invoeren, óf bij 
hen in den concurrentie-strijd ten achter blijven. « Noodzakelijk is 
het thans, de Duitsche proefstations »zu einem Svalöf weiter auszu- 
bauen«, d.w.z. de Duitsche methoden van selectie door de Zweed- 
sche te vervangen. 
Ik keer echter tot het proe'fstation terug, zooals het zich aan mij , 
tijdens mijn bezoek in .Juli 1907, voordeed. Het park biedt, zooals 
ik dit ook op verschillende plaatsen in Noord-Amerika zag, een uit- 
muntende gelegenheid om kleine akkertjes voor speciaal onderzoek 
voldoende van elkander te isoleeren. Hoe jonger een proef is, des 
te meer eischt zij dagelijksch toezicht, des te kleiner moet dus de 
afstand van de laboratoriën en de woningen zijn. Verscheidene be- 
ambten hebben in het park hun proeftuin op den weg van hun huis 
naar het laboratorium en komen er dus vanzelf eiken dag door. 
De boom en verhinderen het overbrengen van het stuifmeel in ge- 
noegzame mate, om een isoleering op korte afstanden mogelijk te 
maken, terwijl men in het open veld de nieuwe variëteiten dikwijls 
een halve mijl van elkander en van hun oudere verwanten af plant, 
om in dit opzicht zeker te zijn. Maar het is duidelijk, dat de admi- 
nistratie daardoor zeer tijdroovend wordt. 
Onder de in het park verspreide geisoleerde groepen trokken mij 
natuurlijk in de eerste plaats die aan, die met een zuiver botanisch 
doel waren aangelegd. Zoowel achter het laboratorium als achter het 
huis van den directeur zag ik uitgebreide rotspartijen, waarop hij de 
resultaten van zijn talrijke botanische excursiën met groote liefde 
