EEN RELIQUIE VAN ETSE EISINGA. 
IS 4 
zijn getrokken de lijnen Oa en Oa;, makende met Oc ter weerszij hoeken^ 
gelijk aan de helling der ecliptica, hier — 23^27' genomen. Tot aan de 
snijding met deze twee lijnen is in c aan VcW de raaklijn ax getrokken : 
de langs deze raaklijn (de sleuf) aangebrachte verdeeling en teekens, 
alsook de getrokken ))dagcirkelsc( en ))uurlijnenc(, zijn hierboven reeds 
beschreven, zoodat men zal inzien, dat bijv. het punt p correspondeert 
met een noordelijke zons-declinatie D = hoek pOc. 
Oc r 
De verbindingslijn pO is dus — r. ^ rr , terwijl cp 
^ ^ ^ cos D cos S cos D ’ ^ 
= Oc tg D is. 
En daar hoek pc M — hoek M Oc /3 is, wordt de loodlijn pS op 
cM gelijk aan cp sin 8 — Oc tg D sin — r tg 8 tg D. 
Het schietlood pL maakt met de lijn NK, die evenwijdig aan MO, 
d.i. aan de richting der zonnestralen, is getrokken, blijkbaar een’ hoek, 
die het complement is der hoogte h van de zon, zoodat NK = 
r 
pK sin h is. Is dus pK — pO = ^ pp, dan zal 
COS .5 cos LJ 
NK = 
r sin h 
cos cos D 
zijn. 
Bijgevolg zal MR. = NK — pS - 
r sin h 
cos /3 cos D 
rtg/3tgD, d.i., 
zie form. (1) hierboven, = r cos u zijn, of: de hoek OMU is de uur- 
hoek der zon, — welke uurhoek dus wordt afgelezen in het snijpunt 
U van den uurcirkel mèt de loodlijn UR (»uurlijn((), die op MO wordt 
neergelaten uit het snijpunt K van het schietlood mèt den dagcirkel 
OP van het ophangpunt p. 
Voor een zuidelijke declinatie D' — — D, geeft de formule (1): 
sin h' 
cos u — 
tg ,3 tg D. 
cos 8 cos D 
Blijkens de figuur, is dan ook voor het punt pO cS' r tg 5 tg D, 
r sin 
en N'K' — pK'sin/i'= , indien weder p'K' zz p'O is. 
— ^ cos 8 cos D ‘ 
r sin 
Hierdoor wordt MR' — N'K' -j- cS' =i p t; — “P tg tg D, 
COS P cos Ju/ 
d.i. zz r cos u', zoodat ook hier hoek OMU' de uurhoek is. 
Elk snijpunt K is dubbel, en geeft tweeërlei uurhoek, n.1. positief 
en negatief (na- en vóórmiddag-uur). Zoo ook is elk der punten p en 
p' dubbel, daar de zon tweemaal ’sjaars dezelfde noordelijke en zui- 
delijke declinatie heeft. 
Wilde men voorts dezen ))ambulanten« zonnewijzer bruikbaar ma- 
