KUIIL EN VAN HASSELT. 
5 
ding gegeven om ook in Nederland een Kijks-Museum van Natuur- 
lijke Historie op te richten , vooral bestemd voor Indische verzame- 
lingen. Maar er was een veel krachtiger schok noodig dan zekere 
wetenschappelijke begeerlijkheid, om onze natie in ’t begin der vorige 
eeuw te doen ontwaken uit de versuffing, waarin wij toen ver- 
keerden. 
Zulk een heilzamen schok kreeg het koloniale Nederland van de 
Engelschen , die ons in 1811 Java en onderhoorigheden eenvoudig 
afnamen. En, nu beschouwd, gelukkig; want toen vijf jaren later 
het erfdeel der vaderen weder in ons bezit kwam , was er verbazend 
veel ten goede veranderd. De O. I. C. was , eens voor altyd , opge- 
ruimd , en een beter Nederland onder de tropen kon worden gegrond- 
vest. Het is vooral de geniale Engelsche staatsman Sir stamford 
RAFFLE s geweest, die ons de grondbeginselen eener meer vrijzinnige 
koloniale regeering geleerd heeft. Daarbij toonde deze raffles 
zich niet alleen een energiek bewindhebber en een vérziend regee- 
ringsman , hij was ook een vriend van wetenschap en een be- 
schermer van natuuronderzoek. In de jaren van zijn bestuur is er 
op Java en Sumatra veel gewerkt door Engelsche naturalisten als 
HORSFiELD, ARNOLD , JACK e. a. , die Onder raffles' hoede een belang- 
rijken arbeid hebben tot stand gebracht , een arbeid , dien hij steunde 
en waaraan hij persoonlijk deel nam. 
In ons vaderland was er in dien tijd een harde leerschool doorgemaakt 
en het Nederland van 1815 had het ernstig verlangen zich voor 
’t aanzien der geheele wereld de herkregen onafhankelijkheid waardig 
te toonen , ook door de bevordering van het natuurwetenschappelijk 
onderzoek der koloniën. De vrijzinnige bestuurswijze , door raffles 
op Java ingevoerd, werd, aanvankelijk ten minste, gevolgd door 
den eersten gouverneur-generaal na Neêrland’s herstel , Baron van 
DER capellen , een verlicht en welwillend edelman , die echter 
niet energiek genoeg bleek , toen nijpend geldgebrek in Neder- 
land en in Indië weer tot reactionnaire maatregelen aanzette. In de 
eerste jaren van zijn bewind evenwel , toen de regeering in ’t moeder- 
land nog koloniale idealen koesterde en de Indische hemel helder 
was als nooit te voren , was Baron van der capellen met groote 
opgewektheid werkzaam en volgde hij zijn illustren vijand en voor- 
ganger RAFFLES ook in diens wetenschappelijk maecenaat. In dien 
tijd valt de Indische missie van Prof. reinwardt, in 1816; de 
stichting van den Buiten zorgschen plantentuin, in 1817 ; en ten slotte, 
