KUNNEN KOMKTEN GEVAARLIJK VOOR ONS WORDEN ? 
307 
die in het hoofdvlak der planetenbanen ligt. Alleen in dit geval blijven 
de indringsters lang genoeg in de nabijheid der storende planeten 
terwijl voor die kometen , welke zich loodrecht door dit planetenvlak 
bewegen , de waarschijnlijkheid om in de nabijheid van planeten te 
geraken , veel geringer is. Bijgevolg worden juist de meer gevaar- 
lijke kometen vastgehouden en moeten dezen nu na een veel korter 
tijdsverloop , dan zulks zonder die storingen van de zijde der pla- 
neten het geval zou geweest zijn , op dat punt terugkeeren , waar 
het gevaar voor eene botsing het grootst is. De kleinste omloopstijd 
bedraagt zelfs slechts 3^2 jaar; den grootsten heeft daarentegen de 
komeet van halley en wel van 76 jaren. Deze eenige, met het onge- 
wapend oog zichtbare komeet onder de periodieken , zal den zeven- 
tienden Mei 1910 in haar perihelium terugkeeren. 
Juist de omstandigheid evenwel, dat deze kometen zoo dikwijls 
in haar perihelium terug komen , blpkt het beste beveiligingsmiddel 
te zgn voor het mogelyk gevaar eener botsing met deze hemellichamen. 
Hoe vaker een komeet in de nabyheid der zon terugkeert , des te 
spoediger wordt zij in een meteorenzwerm opgelost , des te meer 
wordt hare massa verkleind en verstrooid en voor onze aarde onge- 
vaarlijk gemaakt. Hierin ligt dus de oorzaak van het feit , dat wij 
bij eenige periodieke kometen waarnemen, dat zij n.1. bij eiken 
terugkeer lichtzwakker blijken , tot zij zich ten laatste , evenals de 
Biela’sche komeet , geheel en al in de ruimte verliezen. De perio- 
dieke kometen zijn derhalve zonder eenigen twijfel slechts voorbij- 
gaande verschijnselen in het zonnestelsel ; de bestaanden worden 
langzamerhand opgelost , terwijl daarvoor in de plaats steeds nieuwe 
kometen worden opgevangen. Ook is het voorgekomen, dat Jupiter 
bij de eerste nadering een komeet in het zonnestelsel gedurende een 
reeks omloopen vastgehouden en haar bij eene andere nadering weder 
voorgoed buiten het bereik der planetenbanen geworpen heeft. 
Bezitten de kometen van den beginne af loodrecht ten opzichte 
van de richting naar de, zon eene geringe eigenbeweging , dan ver- 
eenigt zich deze zoodanig met hare beweging naar het centraallichaam, 
dat zij langs de zon gaan en nu , door deze weder sterk aangetrokken , 
omkeeren. Hare snelheid is daarbij evenwel zoo groot geworden, dat 
de zon ze niet meer kan terughouden. Zij vliegen weder in de wereld- 
ruimte terug , vanwaar zij gekomen waren ; eerst aan de grenzen van 
het zonnestelsel is de laatste rest van hare levende kracht verbruikt , 
