KRACHT NAAR KRUIS VOOR ACPENBLOKMRN. 
361 
zijn van de aanwezigheid der huidmondjes, terwijl ze, waar het water 
uiteenvloeit , niet in de huid te vinden zijn. 
In verreweg de groote meerderheid der gevallen heeft de onderkant 
der bladeren huidmondjes, de bovenkant niet; maar ’t komt toch 
ook wel voor, dat beide zijden droog blgven, dus beide in ’t bezit 
van huidmondjes zijn, en evenzeer, dat de bovenkant droog blijft en 
de benedenkant het vocht zich laat verspreiden. Men mag voor beide 
laatste gevallen voor ieder tien van de honderd stellen. 
Zoo’n groot rond waterlelieblad , uit zijn natuurlijk element geno- 
men , en in een kom aan de waterproef onderworpen met zijn beide 
zijden , zal na afgeschud te zijn , een volkomen drogen bovenkant 
vertoonen , en de onderzij is geheel bevochtigd, dus heeft hier niet 
de lichtgroene, op het water van plas of vijver rustende onderkant 
van ’t blad de huidmondjes, maar de donkergroene bovenzij. 
De rechtopstaande zwaarden van de Lisschen en ook verscheidene 
van de smalle, lange bladen onzer meeste bolgewassen, en de naalden 
van eenige coniferen hebben aan beide zijden een ongeveer even 
groot aantal huidmondjes, en de zoo prikkelbare sensitieven, ’t Kruidje 
roer-mij-niet en haar verwanten, zijn ook op die wijze uitgerust voor 
den strijd tegen de vochtigheid. 
De eene plantensoort is in dezen beter beschermd dan de andere ; 
er zijn er, die wel onaantastbaar lijken, als de Stinkende Gouwe en 
de Oostindische Kers, wier lichtgekleurd blad onveranderd droog 
blijft aan beide zijden na een onderdompeling, en andere , als veel 
Varensoorten bij voorbeeld, die ge niet door ’t water halen kunt, 
zonder beide kanten nat te maken. Men begrijpt, dat het niet de 
huidmondjes zelf zijn , die de bevochtiging bemoeilijken of haar on- 
mogelijk maken ; maar daar, waar huidmondjes te vinden zijn, neemt 
de plant haar maatregelen, om den weg voor den waterdamp open 
te houden, en die inrichtingen, ter beschutting der huidmondjes tegen 
vocht genomen , doen den regen en den dauw afglpden van de be- 
schermde plaatsen en houden de bij onze proeven gebruikte bladeren 
aan onder- of aan bovenkant of wel aan beide zijden droog. 
Inrichtingen , die het doordringen van vocht tot de huidmondjes 
moeten verhinderen, zgn bij voorbeeld het wasovertrekje, dat op een 
meligen aanslag lijkt of op een uiterst dun vliesje , gemakkelijk weg 
te vegen ; verder de vorming van haren ; dan de aanwezigheid van 
tallooze rimpelingen, kleine hoogten en laagten in de oppervlakte der 
opperhuid, of van puntjes, kegelvormige uitwasjes der cuticula , die 
24 
