396 EEN EN ANDER UIT DE GESCHIEDENIS VAN DE GANS. 
de góden Wodan , Thor e. a. dieren en veldvruchten gebracht. Aan 
zulke oogstfeesten waren drinkgelagen en smulpartijen maar al te dik- 
wijls verbonden. Zoowel als offerdier, als wel als gebraad speelde 
de gans hierbij een bijzondere rol. Bij de invoering van het Chris- 
tendom ging het moeilijk , ja was het onmogelijk den volken zulke 
feesten te ontnemen , het was echter zaak deze te kerstenen , d. w. z. 
een christelijk cachet te geven. Welnu, dat Oogstfeest, dat Wodans- 
feest der heidenen is het latere St. Maartensfeest, met de daarbij 
beboerende St. Maartensgans. De traditie n.1. weet te verhalen, dat 
de heilige martinus (geboren 11 Nov. 316, gestorven in 400 of 401 
als bisschep van Tours) eens door de ganzen is verraden. »Toen hij 
om zijn vele deugden — weldadigheid vooral — door ’t volk tot 
bisschep was gekozen , wilde hij uit bescheidenheid die waardigheid 
niet aannemen en vluchtte , toen het volk hem zocht om hem te 
overreden zich die benoeming te laten welgevallen , in een ganzenstal 
of -hok. Tot een herinnering aan deze vlucht slacht nu ieder geloovig 
huisvader, b.v. in Boheme en elders, zijn St. Maartensgans — de 
Wodansvogel werd gekerstend, het gansje bleef, zijn beteekenis 
werd alleen gewijzigd”, (f. w. drijver. Mozaïek.) 
Als geschenk voor de geestelijkheid geldt de St. Maartensgans nog 
tegenwoordig in vele streken van Duitschland, evenals ganzeneieren. 
Als beschermer van veeteelt, akker- en tuinbouw nam karel de 
GROOTE ook de ganzenteelt zeer ter harte. Hij bepaalde , dat jaarlyks 
30 ganzen (acas) op iedere groote pachthoeve en 12 stuks op elke 
kleine hoeve moesten worden gehouden. Te dien tijd gold een gans 
3, later 5 en in het begin der 10<fe eeuw weer 3 denariën (1 de- 
naire is p. m. 40 ct.). 
Volgens de oude Sa'lische wet werd iedere diefstal van ganzen ge- 
staft met 3 schillingen. 
Uit het Noord- Westen van het vasteland van Europa heeft zich 
later de ganzenteelt verder naar het Oosten en het Zuiden verbreid 
(Pommeren , West- Rusland , Gallicie , Italië). 
Uit het borstbeen van de ganzen profeteerde men vroeger wel de 
toekomstige weêrsgesteldheid en de vruchtbaarheid van het komende 
jaar; ook tegenwoordig schijnt men dit in enkele streken nog te doen. 
Steen w ij k. 
