78 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
Ontleding van alcoholen in aanraking metfljn verdeelde metalen in de hitte. — 
Gelijk vroeger is medegedeeld {IFetensck . Bijblad^ 1902, bladz. 2) toonde ipatie ' 
aan, dat primaire alkoholen der methaan-reeks in roodgloeiende ijzeren buizen 
(niet in glazen) als hoofdontledingsproduct het correspondeerend aldehyde gaven. 
Zijn proeven voortzettend, vond hij, behalve het ijzer, vooral het zink werk- 
zaam. Werden alcoholdampen bij 620o — 65, Oo C. over zinken staven geleid, dan 
verkreeg hij rijkelijk aldehyde, zelfs 80 pet. van de theor. mogelijke hoeveel- 
heid. Nam hij fijn verdeeld zink (goed gezuiverde zinkstof), dan geschiedde de 
ontleding reeds bij 550o, doch verliep eenigszins andera. Van 134 gram aethyl- 
alcohol werden alsdan 40 gram gesplitst in aethyleen en water, terwijl de rest 
tot waterstof en aldehyde (of de ontledingsproducten daarvan : CO en C H 4 ) 
uiteenviel. Volgens hem, kunnen ijzer en zink door alle metalen vervangen 
worden die gemakkelijk water ontleden, bij gevolg licht oxydeerbaar zijn. 
Voorts meent hij de werking aldus te kunnen verklaren, dat de alcohol door 
de hitte in aethyleen en water gesplitst wordt , welk laatste dan het metaal 
oxydeert, terwijl eindelijk het metaaloxyde door den alcohol, die waterstof ver- 
liest, weer gereduceerd wordt tot metaal: 
Co Hg O = C.O H 4 + Ho O 
M ^ Ho O = M O 4- Ho 
M O -}- C 2 Hg O = C.O H 4 O 4- Ho O M 
Toch meent hij dat sommige metalen, met name fijn verdeeld nikkel, direct 
aan den alcohol waterstof kunnen onttrekken zoodat er tijdelijk metaalhydruren 
ontstaan, die evenwel spoedig weer uiteenvallen. (Ber. d. B. Chem. Ges. XXXIV, 3579). 
Sabatier en senderens houden de eei*ste verklaring voor onjuist en alleen 
de laatste voor toepasselijk. Doch de proef waarop zij zich vooral beroepen, is 
niet genomen met zink of ijzer, doch met vei*sch gereduceerd koper. Daarover 
gevoerde alcoholdamp wordt reeds tusschen 200o en 330» glad in wateratof en 
aldehyde (acetal) gesplitst, zonder dat er eenig aethyleen en water gevormd 
wordt. Bij 420® wordt een gedeelte van het aldehyde in C O en C H^ ontleed , 
zonder afscheiding van kool. 
Gereduceerd nikkel werkt sterker: bij 178» valt reeds de helft van het aldehyde 
tot CO en C H 4 uiteen , wat bij klimmende temp. nog toeneemt. Bij 230o be- 
gint het nikkel het C O te ontleden in kool en kooldioxyde. 
Gereduceerd kobalt werkt evenals het nikkel : alleen de laatstgenoemde ont- 
leding heeft later plaats. In tegenwoordigheid van platinazwart begint de gas- 
ontwikkeling bij 27 O 0 , terwijl bij 3 Oo reeds van ’t gevormd aldehyde in C O 
en C H 4 o verga at. 
Deze katalytische splitsing, die aethylalcohol door fijn verdeelde metalen ondergaat, 
vinden de Fransche chemici ook geldig voor de andere primaire alcoholen der 
