SPECIES AND VARIETIES. 
75 
en aan tal van andere monstrositeiten, een rijk veld van onderzoek 
dus voor den natuurvorscher. 
Het spreekt van zelf dat het dezelfde natuurwetten zijn, die heer- 
schen bij onze kweekproeven en in de vrije natuur ; herhaalde spe- 
lingen moeten wij dus evenzeer in het wild als in onze tuinen 
vinden kunnen. Haar eigenaardig kenmerk is het voorkomen van 
twee elkaar uitsluitende karaktertrekken, die dus niet tegelijker tijd 
in hetzelfde orgaan kunnen voorkomen. Is de eene actief, dan is 
de andere latent, maar hiermede behoeft niet samen te gaan totale 
werkeloosheid, en nu blijkt dat de eene karaktertrek dikwijls het 
tot ontwikkeling komen van den andere in mindere of meerdere 
mate verhindert; steeds vullen zij elkaar aan, ontwikkelt de eene 
zich meer dan doet de andere het minder, en, door die voortdurende 
afwisseling of alternatie, ontstaat die groote variabiliteit met deze 
twee uitersten: het totaal verloren gaan van het eene of andere 
kenmerk. Wanneer wij nu die alternatie beschouwen als het eigen- 
aardige van herhaalde spelingen, dan blijkt haar voorkomen ook 
volstrekt niet zoo zeidzaam onder de wilde planten. Polygonum 
amphibium kennen wij in twee vormen, de eene groeit op het droge, 
de andere in het water ; in de systematiek worden zij variëteiten 
genoemd, hoewel zij dikwijls, bijna zonder tusschenvormen, in elkaar 
overgaan. Het zijn eigenlijk loten van dezelfde plant, gegroeid onder 
verschillende uitwendige omstandigheden, gelijk de proeven van 
Massart dat ook bewijzen. Wij zien dan de variëteit terrestris over- 
gaan in de var. natans, of omgekeerd, en hebben hier dus een 
voorbeeld dat verschillende deelen van eenzelfde plant een verschil- 
lende variëteit kunnen vormen. Wie zich hierover mocht willen 
verwonderen vergete niet, dat takken van een zelfde plant wel als 
verschillende soorten beschreven zijn, b.v. Ficus repens en stipulata ; 
en onderscheidt men niet de variëteit Hedera Helix arborea bij onzen ge- 
wonen Klimop, gevormd door vrij afstaande takken met ruitvormige 
bladeren, die wel bloeien, wat de gewone, met hun drie- tot vijf- 
lobbige bladeren niet doen? Een analoog geval bij de alpenplanten 
met hare zoo eigenaardige kenmerken, zoo afwijkende van hare 
soortgenooten in de lage landen. Wat vroeger meermalen gezien 
maar niet begrepen was, bleek duidelijk uit de proeven van Nageli 
met Hieracium : plotseling gaat de eene vorm in den andere over, 
en het is niet de invloed van het klimaat, maar wel die van de 
voeding, welke hier een rol speelt. Bonnier onderzocht dit merk- 
waardig verschijnsel, zoowel uit een morphologisch als physiologisch 
gezichtspunt, met Helianthemum vuig are en Achillea Millefolium , 
