90 
VERKOELING BIJ WARMTE. 
Onze Deensche dokter was een beetje ongeloovig en besloot dus 
de proef te nemen. Herhaalde waarnemingen bewezen dat de inboor- 
lingen de waarheid hadden gesproken ; want in een met water gevuld 
vat van denzelfden inhoud, gevuld of liever belegd met deze planten, 
verdampte in denzelfden tijd zes maal zooveel water dan in een vat 
zonder de planten. De afkoeling der lucht moest daarmede dus gelijken 
tred houden. 
Iets dergelijks nam dr. C. Bolle op Madera waar. Bijna in iedere 
woning der inboorlingen zag hij daar in de woonkamer eene nis met 
vlechtwerk voorzien, waar de Pila of filtreersteen stond. Het is een 
uit poreuzen steen gevormd bekken, in den vorm van een van boven 
uitgeholden halven kogel. Deze wordt dagelijks met water gevuld en 
het lekt door het poreuze steen in een daaronder staande kruik, 
waardoor het evenzeer afkoelt als het water in het bekende poreuze 
vaatwerk der Mooren en Arabieren. Om de Pila een vroolijk voor- 
komen te geven en het verdampen van het water te bevorderen, 
wrijven zij, vóór de filtreersteen in gebruik wordt genomen, dezen in 
met van rijpe sporen (zaadjes) voorzien Venushaar (Adiantum capillas 
Veneris ) . Spoedig daarna is het bekken versierd met aan alle zijden 
afhangend Venushaar, wat een sierlijke decoratie van de nis vormt. 
Zou het geen tijd worden dat wij ons de voorbeelden van deze 
halfbeschaafden ten nutte maakten ? In een tijd, waarin alles mogelijk 
schijnt, zal er toch wel iets kunnen gedaan worden om ons ook bij 
groote hitte het verblijf in huis, kantoor en werkplaats dragelijk te 
maken. 
J. H. v. B. 
