116 
GEZELLIGE BLOEMEN. 
Hoe het komt, dat het eigen stuifmeel op een stempel onwerkzaam 
is, is zeer moeiUjk na te gaan en dan ook nog onbekend. In enkele 
gevallen berust het op een verschijnsel van dimorphie, overeenkom- 
stig met wat bij de heterostyle soorten wordt waargenomen. Onze 
Primula’s hebben, op verschillende individuen derzelfde soort, bloemen 
met korte en bloemen met lange stijlen en inrichtingen die op een 
kruisbestuiving schijnen te duiden. Het feit, dat in zoo menige sloot 
de water-primula of Hottonia palustris geen zaad draagt, schrijft men 
dikwijls daaraan toe, dat in zulk een sloot slechts een der beide voor 
die kruising noodige vormen groeit. Sommige soorten van klaverzu- 
ring en van vlas verkeeren in overeenkomstige gevallen en iedereen 
kent de Lythum Salicaria, wier roode trossen nu eens lang-, dan weer 
kort-, maar daarnaast, op andere planten, ook middelstijlige bloemen 
voortbrengen. 
Bij de vlas-leeuwebek ( Linaria vulgaris) kan men dit door de vol- 
gende proef bewijzen. Afzonderlijk bloeiende planten zijn zoo goed als 
steriel, d w.z. brengen hoogstens een enkel onvolkomen vruchtje met 
een paar zaadjes voort. Dit ook, als men zelf zorgvuldig het stuifmeel 
op de stempels brengt en daarbij het poeder van de bloemen eener 
tros of de trossen eener plant goed dooreen mengt. Wanneer men nu 
zulk een plant bestuift met het stuifmeel van hare buren, dan brengt 
zij volle trossen met zaadrijke doosvruchten voort. Maar als men de 
bestuiving beperkt tot het poeder van één enkel exemplaar, dan kan 
de uitkomst anders zijn. Want dan hangt het af van de plant, die 
men kiest, of er volop zaad ontstaat, dan wel zoo goed als in ’t geheel 
niets. De helft der buren kan bevruchtend werken, maar de andere 
helft niet. Dit geldt van elk individu en men mag daaruit afleiden, 
dat deze leeuwebek uit tweeërlei soort van exemplaren bestaat, die 
men wel niet uitwendig kan onderscheiden, maar die toch verschil- 
lend zijn. In elke type zijn de individuen onderling allen onvruchtbaar ; 
maar vereenigt men twee planten die tot verschillende typen behooren, 
dan is de vruchtzetting normaal en rijkelijk. Wellicht gedragen andere- 
der bovengenoemde soorten zich ook zoo. 
d. V. 
