RECHTSHANDIGHEID. 
143 
twee elkander drukkende rechterhanden hadden, vindt men ook 
thans bij de nog levende natuurvolken rechtshandigheid als regel. 
Niet alleen de rechterarm, maar ook andere deelen van het men- 
schel ijk lichaam vertoonen asymmetriën, waarop wij hier nu niet 
nader ingaan. Alleen zij vermeld dat waar de spieren van den rech- 
terarm volumineuser zijn, sommige onderzoekingen er op schijnen te 
wijzen dat het linkerbeen bij rechtshandigen sterker ontwikkeld, of 
langer is. Het is althans een feit dat vele personen bij voetbal of bij 
spitten, bijvoorbeeld, bij voorkeur een bepaald been gebruiken, en zou 
dit vaak bij rechtshandigen het linkerbeen zijn, een gekruisde asym- 
metrie dus, gevolg van het sterker ontwikkeld zijn van den 
rechterarm. 
Waar dus vroeger ambidextrie bestaan zou hebben en in prae- 
historische tijden nog 33 pCt. linkshandigheid geconstateerd kon 
worden, bedraagt het percentage der linkshandigen volgens de 
skeletmaten tegenwoordig 12V 2 pCt., volgens de maten van den arm ge- 
durende het leven 9 pCt. en volgens het werkelijke gebruik nog minder. 
Zoo vond ogle op 2000 zieken 4 1 /;* pCt. linkshandigen, waarvan de 
helft linkshandige familieleden hadden. Hyrtl kwam tot 2 pCt., 
hasse en dèhner vonden op 5000 soldaten slechts 1 pCt. Volgens 
jobert en biervliet is het opvallend dat vrouwen meer linkshandig 
zijn dan mannen en volgens amadli en tonnini wordt dit bij mis- 
dadigers nog duidelijker. Zij vonden linkshandigheid 5,8 pCt. bij 
vrouwen tegen 4,3 pCt. bij mannen; 22,7 pCt. bij misdadige vrouwen 
tegen 13,9 pCt. bij misdadige mannen. 
Het spreekt van zelf dat men getracht heeft op allerlei wijzen te 
verklaren, waarom iemand rechtshandig resp. linkshandig is. In de 
eerste plaats komt dan de bloedsverdeeling in het lichaam ter sprake. 
De asymmetrische ligging van het hart en de eigenaardige, niet sym- 
metrische vertakking der groote bloedvaten in de borstholte zouden 
in de linkerhersenhelft vooral meer bloed doen stroomen, waardoor 
de door die linkerhersenhelft verzorgde rechterlichaamshelft in beter 
condities zou geraken. Lueddeckens verklaart het voorkomen van 
linkshandigheid door dat in die gevallen de bloedvaten van den anderen 
kant meer in de richting van den bloedstroom gelegen waren ; zoo 
had men bij eenige linkshandige personen gevonden dat de oorsprong 
van de anonyma naar links verschoven was, of dat de carotis aan 
beide kanten uit een anonyma ontsproot. Tot mijne verwondering 
noemt de zeer belezen weber hier niet den aan dit onderwerp ge- 
wijden arbeid van onzen landgenoot bolk (Geneesk. Bladen, VIII. 10), 
waar deze weg van verklaren op wetenschappelijke wijze onder de 
