150 
SPECIES AND VARIETIES. 
eenvolgens 34, 48 en 66 lintjes, maar nog steeds bleven de buisvor- 
mige schijfbloemen aanwezig en in het midden van den zomer van 
1899 was in de vierde generatie van het ras nog geen spoor van 
dubbele bloemen te zien. Maar opeens, in het begin van September, 
te laat om de zaden nog te doen rijpen, verscheen de dubbele bloem, 
d.w.z. vertoonden de drie hoofdjes enkele lintbloempjes op het mid- 
den van de schijf, als resultaat van de kweekproeven van 4 jaar. 
Waarom nu juist! Bestond de neiging tot mutatie niet vroeger reeds, 
of was zij al dien tijd slapende gebleven en nu pas opgewekt, of 
was werkelijk een nieuwe eigenschap gekomen, misschien wel door 
invloeden der kweeking? Op al deze vragen kan eerst later het 
antwoord volgen ; hoofdzaak is dat de nieuwe vorm plotseling ontstond, 
in eens, zonder overgang. In 1900 en 1901 werd de gevulde varië- 
teit vermenigvuldigd en bleek zij constant te zijn, maar in de 
meest dubbele bloemen geen zaad te geven: uit de variatie grandi- 
florum was de plenum geboren. 
Wanneer wij nu de groote variabiliteit der planten nader gaan 
beschouwen, dan hebben wij te letten op de grootte van de afwijking, 
die natuurlijk haar grens heeft, op de afhankelijkheid van uitwen- 
dige omstandigheden en op een zekere periodiciteit in het verschijn- 
sel. Over de laatste twee punten allereerst dit: èn in kweekerijen 
èn in eigen proeftuin blijkt dat, bij slecht weer en wanneer het na- 
jaar nadert, bij planten met dubbele bloemen minder gevulde exemplaren 
ontstaan dan bij mooi en warm zomerweer, terwijl bovendien de 
bloemen aan de krachtige stengels en zijtakken veel meer gevuld 
zijn dan die aan de zwakkere. Waar bij geheel gevulde vormen geen 
zaad wordt voortgebracht, geschiedt dit bij de andere wel. Bij de 
Klaproos met veel stempels bleek reeds dezelfde af hankelijkheid van 
omstandigheden uit het aantal stempels, bij de Begonia, wij zagen 
het vroeger reeds, wordt wel in het najaar maar niet in den zomer 
zaad gevormd. Planten als deze dubbele variëteiten, die zooveel 
variabiliteit vertoonen, kunnen wij beschouwen als behoorende tot 
die met herhaalde spelingen; in de eene richting naderen zij tot de 
volkomen dubbele sterile bloemen, maar worden dit nooit volkomen, naar 
de andere zijde heên komen wij tot gewone enkelvoudige bloemen, juist 
dezelfde verhoudingen dus als bij den Papaver en de vijfbladige Klaver. 
Algemeen heerscht het denkbeeld dat variëteiten beter worden 
door voortgezette cultuur; vergelijken wij de dubbele vormen uit 
vroeger eeuwen met die van onzen tijd, dan blijkt dit niet zoo te 
zijn, en ook niet als wij een nieuwe variëteit verkrijgen ; want er 
zijn geen eeuwen noodig voor haar ontwikkeling. Integendeel, zij is 
er terstond volledig, soms nog vollediger dan reeds bekende. 
