BENJAMIN FllANKLIN. 
213 
zoowel negatief als positief geladen wolken waren, hoewel de eerste 
verreweg het meest voorkwamen. 
In verband met zijn theorie leidde hij flaaruit af, dat in den regel 
de bliksem uit de aarde in de wolken en niet uit de laatste in de eerste 
slaat. Jn een langen brief aan collinson van Sept. 1753 trachtte hij 
ook de verklaring te geven van het feit, dat de negatief electrische 
toestand bij de wolken de regel was. Beschouwingen evenwel, die 
zich wat verder verwijderden van de uitkomsten der proeven, hadden 
voor FRANKLiN altijd slechts een voorloopig karakter. Hij schrijft er dan 
ook bij : »These thoughts, my dear friend, are many of them crude and 
hasty, and if I were rnerely arnbitious of acquiring some reputation 
in philosophy, I ought to keep them by me till corrected and improved 
by time and farther experience«. Zij kunnen echter, voegt hij er bij, 
voor anderen een prikkel zijn tot onderzoek. Hij gaf, de verschillende 
electrische toestanden der wolken in verband brengend met den in- 
vloed van elkander en van de aarde ondervonden, een richting aan 
voor het onderzoek en geen verkeerde. 
Met het onderzoek en de beschouwingen, in het voorafgaande ge- 
noemd, had FRANKLiN feitelijk den bliksemafleider reeds gegeven. 
Hij schrijft later in brieven aan den grooten wijsgeer david hume 
tot in bijzonderheden over de wijze, waarop zulk een afleider ingericht, 
aan de hoogste deelen der gebouwen bevestigd en met den grond 
geleidend verbonden moet worden. 1 ) Eigenaardig is het antwoord van 
binnenbekleedsel in verband met den ijzeren stang, die boven zijn huis 
uitstak. Tusschen de knoppen dier flesschen, op weinige centimeters 
afstand er van, hing hij een vlierpitballetje aan een zijden draad op. 
Kwam er nu een positief geladen wolk over zijn huis, dan werd de an- 
dere flesch ook positief geladen en het vlierpitballetje kwam nagenoeg 
niet in beweging. Was de wolk en daarmede de lading der flesch nega- 
tief, dan werd het balletje door elk der knoppen beurtelings aangetrok- 
ken en afgestooten. 
Later in 1754 meldde hij collinson, dat hij nog op een andere wijze 
te werk ging. Hij had bellen met zijn ijzeren staven in verband ge- 
bracht, die door hun geluid de nadering van een electrische wolk aan- 
gaven. Naderde hij nu met een gewreven glazen buis de bel, die met de 
staaf in verband stond, dan moest zij ophouden met geluid geven, als 
de wolk negatief geladen was en voortgaan met bellen, of slechts weinig 
verminderen, als een positieve wolk de bel in beweging gezet had. Ook 
onderzocht hij hier den electrischen toestand der bel met een vlierpit- 
balletje aan een zijden draad. 
') De bliksemafleider heeft nu nog in hoofdzaak den vorm behouden, 
dien franklin er aan gaf. Wij schrijven de werking er van nog toe aan de stille 
