BENJAMIN FRANKLIN. 
21 
Aan John. LiNiNG schreef hij in 1757 „On cold produced bij eva- 
porationc, aan john pringle in 1758 »On the different strate of 
the earth« ; aan lining deelde hij in hetzelfde jaar mede de uitkomsten 
van »Experiments for producing cold bij evaporation«. ; aan peter 
franklin schreef hij in 1760 »On the saltness ol sea water«, aan 
miss stevenson over »Effect of air on the barometer — The study of 
insects«, aan david hume »On fire«, aan oliver neave over »The 
best mediums for conveying sound«, aan john pringle over »The 
effect of oil on water«, aan william strahan over de »Congelation 
of Quicksilver-Cold from Evaporation”, aan samuel cooper »On Yenti- 
lation«, aan nevil maskelyne over »The transit of Yenus.” De lijst 
is reeds groot genoeg, om te doen zien hoe groot de belangstelling 
van franklin was voor natuurkundige onderwerpen en toch is zij 
nog verre van volledig. En elke brief was een studie, die waarde 
had door de mededeeling van genomen proeven of van belangrijke 
theoretische beschouwingen. 
Nam de wiskunde een belangrijke plaats in de geschriften van 
newton in — de toepassing der differentiaalrekening op natuur- 
kundige vraagstukken danken wij aan newton en leibnitz — in 
franklin’s werken komen wiskundige berekeningen zoo goed eds 
niet voor. Trouwens ieder, die inzicht heeft in natuurwetenschappe- 
lijk onderzoek, begrijpt, dat een experimenteele grondslag en empi- 
risch gevonden wetten vooraf moeten gaan, om het materiaal voor 
wiskundige beschouwingen te leveren. Np:wton’s wiskundige leer der 
zwaartekracht was eerst mogelijk geworden door het proefondervin- 
delijk onderzoek der valwetten van galileï en de empirische wetten 
van keppler betreffende de loopbanen der planeten. Franklin was 
de galileï en de keppler van de electriciteitsleer . Het belang der 
wiskunde voor het natuuronderzoek begreep hij uitnemend en hij 
hield zich met wiskundige studies bezig. In een brief aan collinson 
in 1749 schrijft hij over de zoogenaamde magische vierkanten en 
cirkels, die hij gevonden heeft. In een groot aantal aaneensluitende 
vierkanten, die te samen een groot vierkant vormden, plaatste hij 
cijfers zoodanig, dat o.a. de som der getallen, die zij voorstelden, even 
groot was, hetzij men de som nam van de horizontale, van de verti- 
cale of van de diagonaal loopende reeksen . De getallen in de magi- 
sche cirkels vertoonden bij het optellen, in bepaalde richting geno- 
men, soortgelijke eigenschappen. Franklin beschouwde dit echter 
zelf als wiskundige aardigheden. Het heet in een brief aan collinson : 
»Sir:-I am glad the perusal of the magical squares afforded you any 
amusement. I now send you the magical circle«. In de Pennsyl vania 
