236 
BENJAMIN FRANKLIN. 
man uit één stuk, de belichaamde eerlijkheid en goede trouw, met 
een hooge opvatting van het leven en van de verplichting, die op 
hem rustte, om met de gaven en talenten, hem geschonken, nuttig 
te zijn voor zijn medemenschen, op de voorname maatschappelijke 
plaats, die hij innam. Waar hem eere wordt gegeven in brieven of 
adressen is het altijd in de eerste plaats het karakter, waaraan hulde 
gebracht wordt. Zulk een naam verworven en verdiend te hebben, 
beteekent wat voor een man als hij, die in troebele tijden in een 
uiterst moeilijke positie tusschen Moederland en Koloniën geplaatst, 
meer dan iemand aan verleiding bloot stond. Het zou derEngelsche 
regeering wat waard geweest zijn, om franklin — de ziel van den 
opstand — voor zich te winnen en afvallig te maken van de zaak 
der Koloniën. Maar hij kende slechts den koninklijken weg, dien 
plicht en eer hém wezen. Wat hij door daden toonde, sprak hij ook 
telkens in zijn brieven uit, die als openbaring van zulk een geest 
een nobel cachet verkrijgen. 
Het zal niet gemakkelijk zijn onder de mannen, die in de weten- 
schap en in de wereldgeschiedenis een rol hebben gespeeld, een tegen- 
hanger voor franklin te vinden. Geleerden zijn er te over, wier leven 
in studeerkamer en laboratorium rustig en zonder groote uitwendige 
gebeurtenissen daar heen vloeit, die de wereld haar gang laten gaan 
en slechts leven en heerschen in het rijk van de gedachten, wier 
onpraktische zin spreekwoordelijk is geworden. 
Aan de forsche mannen van de daad, die ingrijpen op den gang 
der wereldsche zaken, de leiders en voorgangers der menigte, die 
geschiedenis maken, ontbreekt het evenmin. 
franklin behoorde tot beide categorieën tegelijk. Hij was een ge- 
leerde van den eersten rang, een man van de gedachte en tevens 
van de daad en van het practische leven . Zulk een man kan niet ge- 
vormd worden in de scholen, maar door het leven zelf. Het natuurlijke 
milieu voor zijn ontwikkeling was een staat in wording als de Ame- 
rikaansche Koloniën, zonder geschiedenis, zonder adel buiten dien 
van den arbeid, waar alles op maatschappelijk en staatkundig gebied 
nog op organisatie wachtte, waar ieder soldaat nog den maarschalks- 
staf in zijn ransel had ; gunstig voor die ontwikkeling waren de tij- 
den van storm en drang, waarin hij leefde. Intelligentie en groote 
eigenschappen van karakter moesten daar, in beslag genomen door 
de gemeenschap, spoedig voeren tot het hooge standpunt van een 
voorganger en leider, waarop aller oogen gericht waren . Dat er voor 
franklin bij een omvangrijke en zware staatkundige en maatschap- 
pelijke werkzaamheid nog lust en kracht overbleven voor den dienst 
