BENJAMIN FRANKLIN, 
237 
der wetenschap, waaraan slechts nu en dan rustige oogenblikken ge- 
wijd konden worden, wijst op de ongemeenheid en veelzijdigheid van 
zijn rijk aangelegden geest. Met franklin, haar eersten wijsgeer en 
schrijver, nam Amerika positie in de geschiedenis der beschaving. 
In hem had zij een litteraire en maatschappelijke persoonlijkheid 
voortgebracht met een nationaal karakter, geheel verschillend van de 
geleerden van beroep van de Oude Wereld en toch van geen lager rang. 
Utrecht, Maart 1906. 
DE WERKEN VAN BENJAMIN FRANKLIN. 
Zooals reeds gezegd is, bestaan franklin’s werken grootendeels 
uit brieven, aan zijn vrienden gericht. De eerste verzameling er van 
werd gepubliceerd door zijn vriend collinson, een natuurkundige, 
die lid was van de »Royal Society «. Het waren brieven over electrici- 
teit, uitgegeven te Londen in 1751 onder den titel : y>Experiments 
and observations made at Philadelphia, in America bij Mr . Benjamin 
Franklin «. Nieuwe vermeerderde uitgaven er van zagen het licht in 
1752, in 1754 en met brieven over verschillende wijsgeerige onder- 
werpen verrijkt in 1766 in een quarto-boekdeel van 500 bladzijden. 
Zij werden vertaald in het Latijn, Italiaansch, Fransch en Duitsch. 
Van deze collinson ontving de bibliotheek van Philadelphia de elec- 
triseermachine, waarmede franklin zijn proeven begon; het was de 
eerste electriseermachine, die in Amerika kwam. 
Een andere vriend van franklin, benjamin vaugham, publiceerde 
in 1779 een nieuwe reeks brieven van hem, getiteld: ^Political , 
Miscellaneous and Philosophical Pieces ; now first collected , with 
explanatory plates , notes , and an index to the whole. J . Johnson , 
London 1779, 8vo 574 p.p. »Can«, schrijft vaugham in de voorrede, 
»Engli$men read these things and not sigh at recollecting that the 
country which could produce their author was once without contro- 
versy their own \ « 
De kleinzoon william temple franklin, die franklin vergezelde 
op zijn reis naar Frankrijk en steeds als zijn secretaris bij hem bleef, 
kreeg na den dood van zijn grootvader de beschikking over al zijn 
handschriften en papieren. Het duurde tot 1817, voordat daarvan iets 
in het licht verscheen. Van de verdenking opzettelijk deze uitgave ver- 
traagd te hebben, heeft Sir temple zich niet kunnen zuiveren. Hij was 
de zoon van willtam .franklin, die gouverneur van New Jersey was. 
franklin had verdriet van dezen zoon, die bij het uitbreken van den 
onafhankelijkheidsoorlog de partij van Engeland koos en later van het 
